Osho - Cân bằng thân tâm
Chương 32. Hài hòa thân thể, tâm trí và linh hồn
Thân thể bạn là năng lượng, tâm trí bạn là năng lượng, linh hồn bạn
là năng lượng. Thế thì cái gì là khác biệt giữa ba điều này? Khác biệt chỉ ở nhịp
điệu khác nhau, chiều dài sóng khác nhau, có vậy thôi. Thân thể là thô – năng
lượng vận hành theo cách thô, theo cách thấy được.
Tâm trí có tinh tế hơn chút ít, nhưng dầu vậy nó vẫn không quá
tinh tế, bởi vì bạn có thể nhắm mắt lại và bạn có thể thấy các ý nghĩ chuyển động;
chúng có thể được thấy. Chúng không thấy được như thân thể bạn; thân thể bạn là
thấy được cho mọi người khác, nó là thấy được ở chỗ công khai. Ý nghĩ của bạn
là thấy được ở chỗ riêng tư. Không ai khác có thể thấy được ý nghĩ của bạn; chỉ
bạn mới có thể thấy được chúng – hay những người đã làm việc rất sâu trong việc
nhìn thấy ý nghĩ. Nhưng thông thường chúng không thấy được cho người khác.
Và năng lượng thứ ba, tầng tối thượng bên trong bạn, là tầng của
tâm thức. Nó thậm chí không thấy được với bạn. Nó không thể bị qui lại thành đối
thể, nó vẫn còn là chủ thể.
Nếu tất cả ba năng lượng này vận hành trong hài hoà, bạn mạnh khoẻ
và toàn thể. Nếu các năng lượng này không vận hành hài hoà và hoà hợp bạn ốm,
không mạnh khoẻ; bạn không còn là toàn thể nữa. Và là toàn thể là linh thiêng.
Nỗ lực của tôi là để giúp bạn sao cho thân thể bạn, tâm trí bạn,
tâm thức bạn, tất cả đều có thể nhảy múa theo một nhịp điệu, trong sự cùng
nhau, trong hài hoà sâu sắc – không trong xung đột chút nào, mà trong hợp tác…
Tâm thức là năng lượng, năng lượng thuần khiết nhất; tâm trí không
thuần khiết được như vậy, thân thể còn kém thuần khiết hơn. Thân thể bị pha tạp
quá nhiều, và tâm trí cũng không thuần khiết toàn bộ. Tâm thức là năng lượng
thuần khiết toàn bộ. Nhưng bạn có thể biết tâm thức này chỉ nếu bạn làm ra hài
hoà từ ba năng lượng đó, và không phải là hỗn độn. Mọi người đều sống trong hỗn
độn: thân thể họ nói một điều, thân thể họ muốn đi theo một hướng; tâm trí họ
hoàn toàn quên lãng thân thể – bởi vì trong hàng thế kỉ bạn đã được dạy rằng bạn
không phải là thân thể, trong hàng thế kỉ bạn đã được bảo rằng thân thể là kẻ
thù của bạn, rằng bạn phải tranh đấu với nó, rằng bạn phải phá huỷ nó, rằng
thân thể là tội lỗi.
Bởi tất cả những ý tưởng này – chúng ngu si và xuẩn ngốc, chúng độc
và hại, nhưng chúng đã được dạy lâu tới mức chúng đã trở thành một phần của tâm
trí tập thể của bạn, chúng có đó – bạn không kinh nghiệm thân thể mình trong điệu
vũ có nhịp điệu với bản thân mình.
Do đó mới có nhấn mạnh của tôi vào nhảy múa và âm nhạc, bởi vì chỉ
trong điệu vũ bạn sẽ cảm thấy rằng thân thể bạn, tâm trí bạn và bạn đang vận
hành cùng nhau. Và niềm vui là vô hạn khi tất cả những điều này vận hành cùng
nhau; sự phong phú thật lớn lao.
Tâm thức là dạng cao nhất của năng lượng. Và khi tất cả ba năng lượng
này vận hành cùng nhau, cái thứ tư tới. Cái thứ tư bao giờ cũng hiện diện khi
ba năng lượng này vận hành cùng nhau. Khi ba năng lượng này vận hành trong một
thể thống nhất hữu cơ, cái thứ tư bao giờ cũng có đó; cái thứ tư không là gì
ngoài thể thống nhất hữu cơ.
Ở phương Đông, chúng ta đã gọi cái thứ tư đó đơn giản là “cái thứ
tư” – turiya; chúng ta đã không cho nó cái tên nào. Ba năng lượng kia đều có
tên, cái thứ tư không tên. Biết tới cái thứ tư là biết tới Thượng đế. Chúng ta
nói nó theo cách này: Thượng đế hiện hữu khi bạn là một thể thống nhất hữu cơ.
Thượng đế không hiện hữu khi bạn là hỗn độn, không thống nhất, xung đột. Khi bạn
là ngôi nhà bị chia rẽ chống lại bản thân mình thì không có Thượng đế.
Khi bạn đang hạnh phúc vô cùng với bản thân mình, hạnh phúc như bạn
đang đấy, phúc lạc như bạn đang đấy, khoan khoái như bạn đang đấy, và tất cả
năng lượng của bạn đang nhảy múa cùng nhau, khi bạn là dàn nhạc của mọi năng lượng
của mình, Thượng đế hiện hữu. Cảm giác đó về sự thống nhất toàn bộ chính là Thượng
đế. Thượng đế không phải là một người ở đâu đó, Thượng đế là kinh nghiệm của ba
năng lượng rơi vào trong thể thống nhất như vậy để cái thứ tư nảy sinh. Và cái
thứ tư còn nhiều hơn tổng của các bộ phận.
Nếu bạn mổ xẻ một bức tranh, bạn sẽ thấy vải vẽ và mầu sắc, nhưng
bức tranh không đơn giản là tổng của vải vẽ và mầu sắc; nó là cái gì đó còn
hơn. “Cái gì đó còn hơn” đấy được diễn đạt qua bức tranh, mầu sắc, vải vẽ, nghệ
sĩ, nhưng “cái gì đó còn hơn” đấy là cái đẹp. Mổ xẻ hoa hồng ra, và bạn sẽ thấy
tất cả hoá chất và mọi thứ tạo thành nên nó, nhưng cái đẹp sẽ biến mất. Nó
không chỉ là tổng của các bộ phận, nó còn hơn.
Cái toàn thể còn nhiều hơn là tổng của các bộ phận; nó diễn đạt
qua các bộ phận, nhưng nó còn hơn. Hiểu rằng nó còn hơn là hiểu Thượng đế. Thượng
đế là cái còn hơn đó, cái thêm vào đó. Nó không phải là vấn đề thần học, nó
không thể được quyết định bởi biện luận logic. Bạn phải cảm thấy cái đẹp, bạn
phải cảm thấy âm nhạc, bạn phải cảm thấy điệu vũ. Và chung cuộc bạn phải cảm thấy
điệu vũ trong thân thể, tâm trí và linh hồn mình.
Bạn phải học cách chơi trên ba năng lượng này để cho chúng tất cả
đều trở thành một dàn nhạc giao hưởng. Thế thì Thượng đế hiện hữu – không phải
là bạn thấy Thượng đế đâu, chẳng có gì để thấy cả; Thượng đế là người thấy tối
thượng, nó là việc chứng kiến. Học làm tan chảy thân thể, tâm trí, linh hồn bạn;
tìm ra cách thức bạn có thể vận hành như một thể thống nhất.
Điều xảy ra nhiều lần rằng những vận động viên chạy… Bạn sẽ không
nghĩ việc chạy như thiền, nhưng người chạy đôi khi đã cảm thấy kinh nghiệm vô
cùng về thiền. Họ ngạc nhiên, bởi vì họ đã không tìm kiếm nó – ai nghĩ rằng người
chạy sẽ kinh nghiệm Thượng đế? – nhưng điều đó đã xảy ra, và bây giờ càng ngày
việc chạy càng trở thành một loại thiền mới. Nó có thể xảy ra trong việc chạy.
Nếu bạn đã từng là người chạy, nếu bạn đã tận hưởng việc chạy vào sáng sớm khi
không khí còn tươi mát và trẻ trung và cả thế giới đang quay lại từ giấc ngủ,
đang thức dậy, và bạn đang chạy và thân thể bạn đang vận hành đẹp đẽ, và không
khí tươi mát, và thế giới mới lại được sinh ra rừ bóng tối của ban đêm, và mọi
thứ đang ca hát khắp xung quanh, và bạn cảm thấy sống động thế… Một khoảnh khắc
tới khi người chạy biến mất, chỉ có việc chạy. Thân thể, tâm trí và linh hồn bắt
đầu vận hành cùng nhau; bỗng nhiên cực thích bên trong được phát ra.
Người chạy đôi khi ngẫu nhiên bắt gặp kinh nghiệm về cái thứ tư,
turiya, mặc dầu họ sẽ bỏ lỡ nó bởi vì họ sẽ nghĩ đấy chỉ là vì việc chạy mà họ
tận hưởng khoảnh khắc đó; rằng đó là ngày đẹp, rằng thân thể mạnh khoẻ và thế
giới đẹp, và nó chỉ là tâm trạng nào đó. Họ sẽ không chú ý tới nó. Nhưng nếu họ
chú ý tới nó, quan sát riêng của tôi là ở chỗ người chạy có thể dễ dàng tới gần
với thiền hơn bất kì ai khác. Chạy có thể có ích vô cùng, bơi cũng có thể có
ích mênh mông. Tất cả những điều này đều phải được biến đổi thành thiền.
Vứt bỏ những ý tưởng cổ về thiền, rằng chỉ ngồi dưới gốc cây theo tư
thế yoga mới là thiền. Đó chỉ là một trong nhiều cách, và có thể phù hợp cho
vài người nhưng không phù hợp cho tất cả. Với đứa trẻ nhỏ điều đó không phải là
thiền, nó là hành hạ. Với thanh niên đang sống động, rung động, nó là kìm nén,
nó không phải là thiền. Có thể đối với người già đã sống qua rồi, có năng lượng
đang suy giảm, nó có thể là thiền.
Mọi người đều khác nhau, có nhiều kiểu người. Với ai đó có loại
năng lượng thấp, ngồi dưới gốc cây trong tư thế yoga có thể là cách thiền tốt
nhất, bởi vì tư thế yoga là ít tốn năng lượng nhất – ít nhất. Khi xương sống thẳng
đứng, tạo thành góc chín mươi độ với đất, thân thể bạn tiêu dùng ít năng lượng
nhất có thể. Nếu bạn nghiêng về bên trái hay về phía trước, thế thì thân thể của
bạn bắt đầu chi dùng nhiều năng lượng hơn, bởi vì sức hút bắt đầu kéo bạn xuống
và bạn phải giữ bản thân mình, bạn phải giữ để cho mình đừng ngã. Đây là việc
tiêu tốn. Người ta đã thấy việc giữ xương sống thẳng là cần để ít phải tiêu tốn
năng lượng.
Thế rồi ngồi với hai bàn tay để trong lòng cũng là rất hữu dụng đối
với người năng lượng thấp, bởi vì khi cả hai tay chạm vào nhau, điện thân thể bạn
bắt đầu chuyển trong vòng tròn. Nó không đi ra ngoài thân thể bạn; nó trở thành
vòng tròn bên trong, năng lượng chuyển bên trong bạn.
Bạn phải biết rằng năng lượng bao giờ cũng thoát ra qua ngón tay,
năng lượng không bao giờ thoát ra từ những thứ tạo thành hình tròn. Chẳng hạn,
đầu bạn không thể thoát ra năng lượng được, nó chứa năng lượng. Năng lượng được
thoát ra qua ngón tay, ngón chân của bàn chân và bàn tay. Trong tư thế yoga nào
đó chân chạm vào nhau, cho nên một chân xả ra năng lượng và năng lượng này đi
vào chân kia; tay này xả ra năng lượng và nó đi vào tay kia. Bạn cứ lấy năng lượng
của riêng mình, bạn trở thành vòng năng lượng bên trong. Nó rất nghỉ ngơi, nó rất
thảnh thơi.
Tư thế yoga là tư thế thảnh thơi nhất có thể được. Nó còn thảnh
thơi hơn ngay cả giấc ngủ, bởi vì khi bạn ngủ toàn thân bạn bị kéo xuống bởi lực
hút. Khi bạn nằm ngang nó thảnh thơi theo cách hoàn toàn khác. Nó thảnh thơi bởi
vì nó đem bạn trở lại với những ngày cổ đại khi con người còn là con vật, theo
chiều ngang. Nó thảnh thơi bởi vì nó thoái lui; nó giúp bạn trở thành con vật lần
nữa.
Đó là lí do tại sao trong tư thế nằm bạn không thể nghĩ được rõ
ràng, việc nghĩ trở thành khó khăn. Cứ thử nó mà xem. Bạn có thể mơ dễ dàng
nhưng bạn không thể nghĩ dễ dàng được; để suy nghĩ bạn phải ngồi. Bạn càng ngồi
thẳng, khả năng để nghĩ càng tốt hơn. Suy nghĩ là cái tới sau; khi con người đã
trở nên đứng thẳng, suy nghĩ mới tới. Khi con người quen theo chiều ngang, việc
mơ có đó nhưng việc nghĩ không có đó. Cho nên khi bạn nằm ra bạn bắt đầu mơ,
suy nghĩ biến mất. Đó là một loại thảnh thơi, bởi vì suy nghĩ dừng lại; bạn
thoái lui.
Tư thế yoga là việc thiền tốt cho những người có năng lượng thấp,
cho những người ốm, cho những người già, cho những người đã sống cả đời và bây
giờ đang ngày một gần hơn với cái chết.
Hàng nghìn sư Phật giáo đã chết trong tư thế hoa sen, bởi vì cách
tốt nhất để đón nhận cái chết là trong tư thế hoa sen – bởi vì trong tư thế hoa
sen bạn sẽ tràn đầy tỉnh táo, và bởi vì năng lượng sẽ biến mất, chúng sẽ trở
thành ít dần đi mọi khoảnh khắc. Cái chết đang tới. Trong tư thế hoa sen bạn có
thể giữ tỉnh táo cho tới tận cùng. Và tỉnh táo trong khi bạn đang chết là một
trong những kinh nghiệm lớn lao nhất, điều tối thượng của cực thích.
Và nếu bạn thức tỉnh trong khi bạn sắp chết bạn sẽ có một loại
sinh thành hoàn toàn khác: bạn sẽ được sinh ra mà thức tỉnh. Người chết đi vẫn
thức tỉnh thì được sinh ra cũng thức tỉnh. Người chết đi vô ý thức thì được
sinh ra vô ý thức. Người chết đi với nhận biết có thể chọn bụng mẹ đúng cho bản
thân mình; người đó có chọn lựa, người đó đã kiếm được nó. Người chết đi vô ý
thức không có quyền chọn bụng mẹ; bụng mẹ xảy ra một cách vô ý thức, ngẫu
nhiên.
Người chết đi hoàn toàn tỉnh táo trong kiếp sống này sẽ chỉ tới
thêm một lần nữa, bởi vì thời gian tiếp sẽ không cần tới nữa. Chỉ một chút ít
công việc còn bỏ lại: kiếp nữa sẽ làm công việc đó. Với người đang chết mà có
nhận biết, chỉ một điều còn lại bây giờ: người đó không có thời gian để toả nhận
biết của mình thành từ bi. Lần tiếp người đó có thể toả nhận biết của mình
thành từ bi. Và chừng nào nhận biết còn chưa trở thành từ bi, cái gì đó vẫn còn
không đầy đủ, cái gì đó vẫn còn chưa hoàn hảo.
Việc chạy có thể là việc thiền – việc chạy, nhảy múa, bơi, bất kì
cái gì cũng đều có thể là thiền. Định nghĩa của tôi về thiền là: bất kì khi nào
thân thể, tâm trí, linh hồn bạn vận hành cùng nhau theo nhịp điệu thì nó là thiền,
bởi vì nó sẽ đem cái thứ tư vào. Và nếu bạn tỉnh táo rằng mình đang làm nó như
việc thiền – không tham dự vào đua Olympics, mà làm nó như việc thiền – thế thì
nó cực kì đẹp…
Nhưng nền tảng cơ sở là, bất kì cách thiền nào, nó phải hoàn thành
yêu cầu này: rằng thân thể, tâm trí, tâm thức, cả ba đều phải vận hành trong thể
thống nhất. Thế thì bỗng nhiên một ngày nào đó cái thứ tư đã tới: việc chứng kiến.
Hay nếu bạn muốn, gọi nó là Thượng đế; gọi nó là Thượng đế hay Niết bàn hay Đạo
hay bất kì cái gì bạn muốn.
Posted in: 
0 nhận xét:
Post a Comment