Chương 3. Đức hạnh của ích kỉ

Osho – Tình yêu – Tự do – Một mình

Chương 3. Đức hạnh của ích kỉ

Nếu bạn không ích kỉ, bạn sẽ không vị tha đâu, nhớ lấy. Nếu bạn không ích kỉ, bạn sẽ không phải là người không ích kỉ, nhớ lấy. Chỉ người ích kỉ rất sâu sắc mới có thể không ích kỉ được. Nhưng điều này phải được hiểu bởi vì nó có vẻ như nghịch lí.

Nghĩa của việc có tính ích kỉ là gì? Điều cơ bản thứ nhất là lấy mình làm trung tâm. Điều cơ bản thứ hai là bao giờ cũng tìm phúc lạc cho mình. Nếu bạn lấy mình làm trung tâm, bạn sẽ ích kỉ dù bạn làm bất kì điều gì. Bạn có thể đi và phục vụ mọi người nhưng bạn sẽ làm điều đó chỉ bởi vì bạn tận hưởng nó, bởi vì bạn yêu thích làm điều đó, bạn cảm thấy hạnh phúc và phúc lạc khi làm điều đó - bạn cảm thấy bản thân mình làm điều đó. Bạn không làm bất kì nghĩa vụ nào; bạn không phục vụ nhân loại. Bạn không phải là kẻ tử vì đạo vĩ đại; bạn không hi sinh. Đây toàn là những thuật ngữ vô nghĩa. Bạn đơn giản hạnh phúc theo cách riêng của mình - điều đó làm cho bạn cảm thấy thoải mái. Bạn tới bệnh viện và phục vụ người ốm ở đó, hay bạn đi tới người nghèo và phục vụ họ, nhưng bạn yêu thích điều đó. Đó là cách bạn trưởng thành. Sâu bên dưới bạn cảm thấy phúc lạc và im lặng, hạnh phúc về bản thân mình.

Người lấy mình làm trung tâm bao giờ cũng tìm kiếm hạnh phúc của mình. Và đây là cái đẹp của nó, rằng bạn càng tìm kiếm nhiều hạnh phúc của mình thì bạn sẽ càng giúp đỡ nhiều cho người khác được hạnh phúc. Bởi vì đó là cách duy nhất để hạnh phúc trên thế giới này. Nếu mọi người khác quanh bạn đều bất hạnh, bạn không thể hạnh phúc được, bởi vì con người không phải là hòn đảo. Con người là một phần của lục địa mênh mông. Nếu bạn muốn hạnh phúc, bạn sẽ phải giúp đỡ người khác, những người ở xung quanh bạn được hạnh phúc. Thế - và chỉ thế - bạn mới có thể hạnh phúc được.

Bạn phải tạo ra bầu không khí hạnh phúc quanh mình. Nếu mọi người khổ, làm sao bạn có thể hạnh phúc được? Bạn sẽ bị ảnh hưởng chứ. Bạn không phải là đá, bạn là sinh linh rất tinh tế, rất nhạy cảm. Nếu mọi người đều khổ quanh bạn, khổ của họ sẽ ảnh hưởng tới bạn. Khổ hay lây như bất kì bệnh tật nào. Phúc lạc cũng hay lây như bất kì bệnh tật nào. Nếu bạn giúp người khác hạnh phúc, cuối cùng bạn tự giúp mình hạnh phúc đấy. Người quan tâm sâu sắc tới hạnh phúc của mình bao giờ cũng quan tâm tới hạnh phúc của người khác nữa - nhưng không vì họ. Sâu bên dưới người đó quan tâm tới bản thân mình, đó là lí do tại sao người đó giúp đỡ. Nếu trong thế giới này mọi người đều được dạy hãy ích kỉ, thì toàn thể thế giới sẽ hạnh phúc. Sẽ không có khả năng nào cho khổ.

Dạy mọi người ích kỉ - tính không ích kỉ sẽ phát triển lên từ nó. Tính không ích kỉ, chung cuộc, là tính ích kỉ - nó có thể có vẻ không ích kỉ lúc ban đầu nhưng cuối cùng nó hoàn thành cho bạn. Và thế rồi hạnh phúc có thể được nhân lên: càng nhiều người quanh bạn hạnh phúc, hạnh phúc lại cứ dồn lên bạn càng nhiều. Bạn có thể trở nên hạnh phúc vô cùng.

Và người hạnh phúc thì hạnh phúc thế, người đó muốn được bỏ lại một mình để hạnh phúc. Người đó muốn sự riêng tư của mình được gìn giữ. Người đó muốn sống với hoa và thơ ca và âm nhạc. Tại sao người đó phải bận tâm đi vào chiến tranh, bị giết chết và đi giết người khác? Sao người đó phải giết người và tự tử? Chỉ những người không ích kỉ mới có thể làm điều đó, bởi vì họ chưa bao giờ biết phúc lạc là có thể có cho họ. Họ chưa bao giờ có kinh nghiệm nào về nó là gì, mở hội nó là gì. Họ chưa bao giờ nhảy múa, họ chưa bao giờ thở cuộc sống. Họ đã không biết tới thoáng nhìn thiêng liêng nào; tất cả những thoáng nhìn đó đều tới từ hạnh phúc sâu sắc, từ sự thoả mãn sâu sắc, sự mãn nguyện.

Người không ích kỉ bị mất gốc rễ, không định tâm. Người đó trong loạn thần kinh sâu sắc. Người đó đang chống lại tự nhiên; người đó không thể mạnh khoẻ và toàn thể được. Người đó đang tranh đấu chống lại dòng chảy cuộc sống, sự hiện hữu, sự tồn tại - người đó đang cố gắng để không ích kỉ. Người đó không thể không ích kỉ được - bởi vì chỉ người ích kỉ mới có thể không ích kỉ.

Khi bạn hạnh phúc bạn có thể chia sẻ nó; khi bạn không có nó, làm sao bạn có thể chia sẻ nó được? Để chia sẻ, ngay chỗ đầu tiên người ta phải có nó. Người không ích kỉ bao giờ cũng nghiêm chỉnh, sâu bên dưới ốm yếu, trong khổ sở. Người đó đã bỏ lỡ cuộc sống riêng của mình. Và nhớ lấy, bất kì khi nào bạn bỏ lỡ cuộc sống của mình, bạn trở thành giết người, tự tử. Bất kì khi nào một người sống trong khổ, người đó sẽ muốn huỷ diệt.

Kh ổ mang tính huỷ diệt; hạnh phúc mang tính sáng tạo. Chỉ có một tính sáng tạo và đó là của phúc lạc, vui đùa, vui sướng. Khi bạn vui sướng bạn muốn tạo ra cái gì đó - có thể là đồ chơi cho trẻ con, có thể là bài thơ, có thể là bức hoạ, cái gì đó. Bất kì khi nào bạn quá vui sướng trong cuộc sống, làm sao diễn đạt nó? Bạn sáng tạo ra cái gì đó - cái này hay cái nọ. Nhưng khi bạn khổ bạn muốn chà nát và phá huỷ cái gì đó. Bạn muốn trở thành chính khách, bạn muốn trở thành người lính - bạn muốn tạo ra tình huống nào đó mà bạn có thể mang tính huỷ diệt.

Đó là lí do tại sao thỉnh thoảng chiến tranh lại bùng phát ở đâu đó trên trái đất. Đó là bệnh dịch lớn. Và tất cả các chính khách cứ nói về hoà bình - họ chuẩn bị cho chiến tranh và họ nói vì hoà bình. Thực tế họ nói, "Chúng ta chuẩn bị cho chiến tranh để gìn giữ hoà bình." Vô lí hết sức! Nếu bạn chuẩn bị cho chiến tranh, làm sao bạn có thể gìn giữ hoà bình được? Để gìn giữ hoà bình người ta phải chuẩn bị cho hoà bình chứ.

Đó là lí do tại sao thế hệ mới trên khắp thế giới đang là mối nguy lớn cho các tổ chức. Họ chỉ quan tâm tới việc sống trong hạnh phúc. Họ quan tâm tới tình yêu, họ quan tâm tới thiền, họ quan tâm tới âm nhạc, điệu vũ... Các chính khách đã trở nên rất cảnh giác trên khắp thế giới. Thế hệ mới không quan tâm tới chính trị - cực tả hay cực hữu. Không, họ không quan tâm chút nào. Họ không phải là người cộng sản; họ không thuộc vào bất kì chủ nghĩa nào.

Người hạnh phúc thuộc vào bản thân mình. Tại sao người đó lại phải thuộc vào bất kì tổ chức nào? Đó là con đường của người không hạnh phúc: thuộc vào tổ chức nào đó, thuộc vào đám đông nào đó. Bởi vì người đó không có gốc rễ bên trong bản thân mình, người đó không thuộc vào mình - và điều đó cho người đó lo âu rất, rất sâu sắc: Người đó phải thuộc vào đâu chứ. Người đó tạo ra sự lệ thuộc thay thế. Người đó đi và trở thành một phần của đảng phái chính trị, của đảng cách mạng, hay bất kì cái gì - tôn giáo. Bây giờ người đó cảm thấy mình thuộc vào đâu đó: đám đông có đó và người đó được bắt rễ vào.

Người ta phải được bắt rễ vào bản thân mình bởi vì đó là con đường từ bản thân mình đi sâu xuống sự tồn tại. Nếu bạn thuộc vào đám đông, bạn thuộc vào ngõ cụt; từ đó không thể có được trưởng thành nào thêm nữa. Tại đó là đi tới chỗ kết, ngõ cụt.

Cho nên tôi không d ạy bạn không ích kỉ bởi vì tôi biết nếu bạn ích kỉ, bạn sẽ tự động, tự phát không ích kỉ. Nếu bạn không ích kỉ, bạn đã bỏ lỡ bản thân mình; bây giờ bạn không thể trong tiếp xúc với bất kì ai khác - tiếp xúc cơ bản bị lỡ. Bước đầu tiên đã bị bỏ lỡ.

Quên thế giới và xã hội và xã hội không tưởng đi. Quên tất cả những điều này đi. Bạn chỉ ở đây vài năm thôi. Tận hưởng, vui sướng, hạnh phúc, nhảy múa và yêu; và sự tuôn tràn năng lượng sẽ bắt đầu từ tình yêu và nhảy múa của bạn, từ tính ích kỉ sâu sắc của bạn. Tình yêu, tôi nói, là một trong những điều ích kỉ nhất.

Xem Chương 4 - Quay về Mục lục

Posted in: Chương 3. Đức hạnh của ích kỉ,Osho – Tình yêu – Tự do – Một mình