Chương 4. Chỉ may, tôi đoán

Osho - Dhammapada: Con đường của Phật (Tập 1)

Chương 4. Chỉ may, tôi đoán

Câu hỏi thứ nhất:

Thưa Thầy kính yêu,

Khi trở về Hà lan năm ngoái tôi bắt đầu trao đổi về Thầy với cảm giác khẩn thiết tràn ngập. Tôi cảm thấy Thầy vô tư với sự khẩn thiết này với tôi, nhưng điều đó dường như là một phần của bản tính của tôi. Cảm giác này không một giây để mất, ao ước có được thật nhiều người Hà lan trở thành sannyasin sớm nhất có thể được, làm cho tôi xa khỏi vui đùa. Nghiêm chỉnh dẫn tới quá nhiều thống khổ bởi vì tôi phải đương đầu với sự dửng dưng, chế giễu và khinh miệt, đặc biệt từ các nhà báo. Một cách khách quan, tôi đã không thất bại - xa khỏi nó - nhưng dưới dạng con người, chuyến đi của tôi không đích xác là vô vi. Tôi đơn giản không thể tổ hợp được sự khẩn thiết này với vui vẻ và thảnh thơi. Xin Thầy nói đôi lời về sự khẩn thiết này, cho dù Thầy đã cho tôi nhiều thế rồi.

Deva Amrito, vui đùa mà tôi nói, đến rất chậm đấy. Bạn không thể nhảy ngay khỏi cái nghiêm chỉnh của bạn mà bạn đã tích luỹ trong nhiều kiếp. Bây giờ nó có lực của riêng nó.

Thảnh thơi không phải là vấn đề đơn giản; nó là một trong những hiện tượng phức tạp nhất có thể có, bởi vì mọi điều chúng ta được dạy đều là căng thẳng, lo âu, thống khổ. Nghiêm chỉnh là chính cốt lõi mà xã hội đã dựng lên. Vui đùa là cho trẻ nhỏ, không cho người lớn. Và tôi đang dạy bạn là trẻ con lần nữa, lại vui đùa. Nó là bước nhảy lượng tử, cú nhảy... nhưng nó cần thời gian để hiểu.

Khi có liên quan tới tôi, bạn đã thành công vô cùng: khách quan, chắc chắn rồi, nhưng chủ quan nữa. Bạn đã thành công không ngờ tới. Bất kì ai khác ở vị trí của bạn chắc đã vào nhà thương điên rồi.

Bạn được kích động, và điều tự nhiên là được kích động. Khi ai đó hiểu tôi, cảm tôi, người đó lập tức bắt đầu cảm thấy sự khẩn thiết - không mất một khoảnh khắc. Và từ này phải được lan toả. Một loại tràn ngập tức khắc mênh mông. Điều đó là tự nhiên! Đúng là không một khoảnh khắc nào mất. Và nếu bạn yêu tôi, bạn sẽ thích tất cả những người đó tới với tôi, bởi vì họ không thể có được cơ hội lần nữa - hàng thế kỉ, hàng nhiều kiếp sống!

Khi bạn yêu, và bạn đã tìm ra kho báu, bạn muốn chia sẻ nó. Và nếu kho báu này có thể biến mất vào bất kì lúc nào, làm sao bạn có thể tránh được cảm giác khẩn thiết mênh mông đó? Bạn sẽ phải hô lên từ trên nóc nhà.

Và đáp ứng mà bạn sẽ nhận được là tuyệt đối chắc chắn và cố định. Bạn càng muốn nhiều người hơn tới tôi, họ sẽ càng trốn đi nhiều hơn - khỏi bạn, khỏi chính ý tưởng tới tôi.

Và cách duy nhất để trốn thoát là chế giễu bạn, cười vào bạn, gọi bạn là điên. Đó là cách thức của họ để bảo vệ bản thân họ. Nếu họ nghe bạn một cách có hiểu biết, nếu họ cho phép bạn tràn ngập bản thể họ, tuôn trào vào bản thể họ, ngập lụt bản thể họ, thế thì họ cũng sẽ thấy bản thân họ trong cùng lôi cuốn đó. Và sẽ rất khó cho họ né tránh. 

Do đó, từ ngay ban đầu họ sẽ chế giễu bạn, chỉ trích bạn, đối lập bạn, cười vào bạn. Họ sẽ làm mọi thứ có thể để tạo ra cảm giác trong bạn rằng bạn sai. Nhưng họ đã thất bại. Họ không thể tạo ra cảm giác đó trong bạn. Họ càng chế giễu bạn, họ càng cười, họ càng chỉ trích, bạn càng cố gắng thuyết phục họ.

Và bạn đã thành công một cách khách quan - bạn đã thuyết phục được hàng nghìn người. Từ lúc bạn đi Hà lan, nhiều người Hà lan đã tới, nhiều người hơn đang tới, và nhiều người hơn nữa sắp tới. Bạn đã tạo ra khuấy động lớn. Bạn đã động chạm tới trái tim của nhiều người. Và đó đã là kinh nghiệm lớn cho trưởng thành bên trong của bạn nữa.

Tác động mà bạn đã tạo ra vẫn chưa đi vào đầu bạn; nó không làm cho bạn thành nhiều bản ngã hơn. Thực ra, nó đã làm cho bạn khiêm tốn hơn. Nó có thể đã không đích xác là vô vi, nhưng nó rất gần. Và tôi không trông đợi nó phải tuyệt đối vô vi, nhưng nó đã nhiều hơn là tôi trông đợi.

Tôi có chút ít lo ngại, Amrito, rằng bạn có thể phát điên. Sự khẩn thiết đến mức, cực lạc của bạn đến mức, bạn đam mê trong tình yêu với tôi đến mức tôi sợ hãi sâu bên dưới. Tôi đã gửi cho bạn với mọi lời ca ngợi. Nhưng bạn vẫn tồn tại qua phép thử. Bạn đã quay lại. Rối loạn đã được tạo ra quanh bạn bởi vì bạn nói về tôi - trong báo chí, trên đài, trên truyền hình - cách thức bạn nói, nó cho cảm giác về tình yêu mênh mông của bạn, nó cho cảm giác rằng bạn đã tìm thấy nhà.

Nhiều người đã được thuyết phục. Và nhiều người chưa được thuyết phục cũng đã bắt đầu nghĩ về điều đó. Và ngay cả những người đã chế giễu bạn và đối lập với bạn cũng bị ấn tượng; bằng không ai quan tâm? Tại sao bạn phải đối lập với ai đó nếu bạn không bị ấn tượng? Tại sao bạn phải chế giễu và cười ai đó nếu bạn đơn giản tỉnh táo rằng anh ta điên? Không ai cười người điên cả, không ai chế giễu người điên. Biết rằng anh ta điên là đủ và mọi sự được chấm dứt!

Bạn đã tạo ra một dây chuyền mà sẽ tiếp tục. Và tôi muốn nhiều người trong các sannyasin của tôi được kích động như thế, cảm thấy khẩn thiết, đi về nước họ và lan toả lời này. Và bạn sẽ phải hô to từ trên nóc nhà.

Và bất kì khi nào bạn trong tình yêu bạn đều có vẻ điên - bạn đang điên. Yêu là điên... nhưng cao hơn rất nhiều cái gọi là lành mạnh tầm thường, xoàng xĩnh. Và yêu là mù quáng, nhưng mù quáng vẫn có khả năng thấy được cái vô hình.

Yêu không phải là một phần của thế giới bình thường mà chúng ta đã tạo ra. Chúng ta đã trục xuất yêu khỏi nó. Cho nên bất kì khi nào bạn đang trong tình yêu - và trong tình yêu với một thầy, trong tình yêu với vị phật, đó là tình yêu tối thượng - nó hướng bạn tới mất trí. Nó làm cho bạn thành một phần của cõi bên kia. Không ai có thể tin vào điều đó.

Làm sao bạn của bạn, Amrito, tin vào điều đó, rằng điều đó đã xảy ra cho bạn và nó đã không xảy ra cho họ? Điều đó chống lại bản ngã của họ nhiều đến mức bạn đã tìm ra còn họ chưa tìm ra, và họ vẫn còn đang vật lộn. Không, cách dễ dàng hơn cho họ là phủ nhận, là nói rằng bạn đã không tìm thấy, rằng bạn đang trong ảo tưởng, rằng bạn đã bị thôi miên, rằng bạn đang ảo giác, rằng bạn đã bị ma tuý. Điều đó cho họ sự an ủi, điều đó cho họ một loại thoải mái. Nếu bạn đã thực sự tìm thấy, thế thì họ sẽ cảm thấy rất, rất không thoải mái - thế thì cuộc sống của họ là thất bại.

Đấy đã là một kinh nghiệm hay. Tôi biết bạn không thể rất vui đùa được. Điều đó là khó. Lần sau khi tôi cử bạn đi, bạn sẽ vui đùa hơn. Bây giờ đừng sợ nhé! Tôi biết rằng bạn không muốn quay lại lần nữa. Thế là đủ rồi... nhưng thêm một lần nữa đi. Lần tới toàn bộ dự án sẽ là vui đùa. Thế thì mọi người sẽ cười nhiều hơn và họ sẽ nghĩ rằng bạn thậm chí còn phát điên hơn. Nhưng cứ cười..., nhảy múa, ca hát. Lần này bạn đã tranh cãi. Lần tiếp không tranh cãi - ca hát, nhảy múa, ôm ghì mọi người. 

Nhưng tôi tuyệt đối hạnh phúc. Bất kì cái gì đã xảy ra đều là tốt một cách khách quan, đều tốt cho người khác, đều tốt cho bạn. Nó là một phương cách: cử bạn với một mục đích đặc biệt là một phương cách cho trưởng thành bên trong của bạn. Và bạn đã thành công.

Có mọi khả năng bị thất bại.

Tôi nhớ:

Có lần George Gurdjieff yêu cầu P.D. Ouspensky, đại đệ tử của ông ấy thời đó, từ London tới một chỗ xa xôi đâu đó ở Caucasus. Điều đó rất khó. Cuối cùng Ouspensky bị phá sản. Ông ta không còn tiền bạc, không nhà cửa để sống, không ai hỗ trợ. Và cuộc hành trình dài thế! Mà thời đó là rất nguy hiểm. Tại những phần đó của thế giới đi lại là nguy hiểm, bởi vì cuộc cách mạng Nga đã xảy ra. Mọi người đều bị tàn sát, giết chết, ám sát. Không có hoà bình. Ngay cả Gurdjieff cũng phải rời bỏ nước Nga, và ông ấy trốn trong vùng núi non của Caucasus.

Không phải là đúng lúc để tới đó; điều đó rất nguy hiểm. Cuộc hành trình không dễ dàng: mọi tầu hoả đều bị đảo lộn, đường bộ bị cắt đứt, cầu cống bị phá đổ. Thật là hỗn độn! Nhưng khi thầy gọi, đệ tử phải tuân theo. Bất kì của cải nào ông ấy có, ông ấy bán tuốt. Ông ấy vay tiền của mọi người, và đi hàng nghìn dặm đường. Ông ấy mất gần ba mươi ngày để tới Gurdjieff. Mệt mỏi, tả tơi, nghĩ nhiều lần, “Mình đang làm gì thế này? Mọi người đều trốn khỏi nước Nga, còn mình đi đến đó!” Và ông ấy là người nằm trong sổ đen của người cộng sản, bởi vì ông ấy là một nhân vật nổi tiếng - đại đệ tử của George Gurdjieff, một nhà toán học nổi tiếng, nổi tiếng thế giới, một tác giả vĩ đại, một trong những người vĩ đại nhất mà thế giới đã từng biết tới. Sách của ông ấy đã được dịch ra hầu hết các thứ tiếng trên thế giới. Quay trở lại Nga là nguy hiểm. Ông ấy có thể bị bắt, bị bỏ tù, bị giết. Ông ấy là người chống cộng! - không người nhạy cảm nào có thể là người cộng sản, bởi vì toàn thể ý tưởng này là vô nghĩa. Nhưng ông ấy đã đi... và khi ông ấy tới Gurdjieff, Gurdjieff nhìn ông ấy và điều đầu tiên ông này nói là, “Về lại London đi và bắt đầu làm việc lại.”

Bây giờ thế thì quá lắm. Ouspensky đã thất bại. Ông ấy không thể tin cậy vào người này được. Bây giờ đây là loại đùa gì thế này? Đùa với mạng ai đó theo cách như vậy... và ngay lập tức ông ấy nói, “Quay về ngay bây giờ! Ta chẳng có gì khác để nói.”

Ouspensky quay về - trở thành người chống lại Gurdjieff, trở thành kẻ thù. Đó là phương sách vĩ đại của thầy vĩ đại. Nếu như ông ấy tin cậy, ông ấy đã trở nên chứng ngộ. Ông ấy bỏ lỡ cơ hội này. Ông ấy chết là người chưa chứng ngộ.

Khi mọi thứ diễn ra trôi chảy và dễ dàng, tin cậy là dễ dàng - nhưng nó vô giá trị. Khi mọi sự trở thành khó khăn, gian nan, không thể được, và bạn vẫn có thể tin cậy, khi điều đó trở thành tuyệt đối phi logic để tin cậy và bạn vẫn có thể tin cậy, chỉ tin cậy như vậy mới trở thành lực biến đổi.

Amrito, tôi đang định cử bạn lần nữa đây. Và nhớ, tôi không phải là con người nhất quán lắm đâu: có thể là hai, ba lần đấy... điều đó còn tuỳ. Nhưng hiện tại, tôi định cử bạn đi một lần nữa - chừng ấy là chắc chắn.

Và lần này dự án là vui đùa.

Câu hỏi thứ hai:

Thưa Thầy kính yêu,

Sao có nhiều tôn giáo trên thế giới thế, và tại sao các tôn giáo này liên tục cãi nhau?

Geetam, điều tự nhiên là phải có nhiều tôn giáo rồi. Thực ra, nhiều hơn là cần đấy. Như tôi thấy nó, mỗi cá nhân nên có tôn giáo riêng của mình; phải có nhiều tôn giáo như có ngần ấy người. Con số không nhiều thế đâu: chỉ có ba trăm tôn giáo - và bao nhiêu người trên trái đất?

Từng cá nhân nên có tôn giáo riêng của mình, bởi vì từng cá nhân là duy nhất thế, khác biệt thế với bất kì ai khác. Làm sao hai người có thể có một tôn giáo được? Điều đó là không thể được. Nhưng chúng ta đang yêu cầu điều không thể được. Từng cá nhân phải đạt tới Thượng đế theo con đường riêng của mình, và con đường đó không bao giờ được bất kì ai khác đi qua lần nữa.

Do đó, chư phật có thể chỉ dẫn, có thể cho bạn hướng dẫn. Họ không thể cung cấp cho bạn bản đồ chắc chắn, tuyệt đối chắc chắn - chỉ là hướng dẫn, vài hướng dẫn. Và những hướng dẫn đó không nên bị coi là rất nghiêm chỉnh - nên rất vui đùa. Bạn không định trở thành người cuồng tín. Nếu bạn trở thành người cuồng tín thì bạn không còn là tôn giáo nữa.

Người tôn giáo là khiêm tốn, sẵn có cho mọi loại hướng dẫn; người đó là người tìm kiếm, người tìm tòi, người thám hiểm, và người đó sẽ học từ mọi nguồn có thể. Người đó sẽ học từ Kinh Thánh, và người đó sẽ học từ Veda, và người đó sẽ học từ Dhammapada. Người đó sẽ lắng nghe Phật, nghe Jesus, nghe Zarathustra. Người đó sẽ học từ mọi nguồn có thể, nhưng dầu vậy người đó vẫn còn là bản thân mình. Người đó sẽ không trở thành bắt chước, người đó sẽ không trở thành bản sao. Người đó sẽ duy trì tính đích thực của mình. Người đó sẽ khiêm tốn, chân thành, đích thực; người đó sẽ không trở thành đồ rởm. Người đó sẽ không là tín đồ, người đó sẽ là người yêu.

Người đó sẽ yêu phật, nhưng người đó sẽ không theo ông ấy; người đó sẽ không theo ông ấy đến từng chi tiết. Làm sao bạn theo vị phật đến từng chi tiết được? Người đó là kiểu người khác toàn bộ. Bạn chưa bao giờ là như vậy trước đây, không ai giống như bạn đã từng có trước đây, và không ai đích xác giống bạn sẽ có lại lần nữa. Do đó tôn giáo của bạn phải là tôn giáo của bạn, chân lí của bạn phải là chân lí của bạn.

Và đó là cái đẹp của chân lí, rằng nó bao giờ cũng tới dưới dạng duy nhất đến mức bạn có thể nói, “Đây là món quà đặc biệt từ Thượng đế cho tôi.” Do đó có nhiều tôn giáo thế. Và điều đó là đẹp! - nên có nhiều hơn nữa. Nhiều người đã cố gắng tạo ra một tôn giáo; đó là xuẩn ngốc hoàn toàn. Bạn không thể tạo ra một tôn giáo được. Bạn có thể áp đặt một tôn giáo lên mọi người, nhưng điều đó sẽ phá huỷ tâm linh của họ, tự do của họ; điều đó sẽ làm què quặt bản thể họ và làm tê liệt trưởng thành của họ.

Cũng như có nhiều ngôn ngữ thế, có nhiều tôn giáo thế. Tính đa dạng là đẹp, tính đa dạng tạo khả năng cho bạn chọn lựa tương ứng theo kiểu của bạn. Tôn giáo không và không thể được quyết định bởi việc sinh, và những người đã quyết định tôn giáo của họ bởi việc sinh của họ là kẻ ngu hoàn toàn. Bạn không thể được sinh ra là người Hindu giáo và bạn không thể được sinh ra là người Ki tô giáo; việc sinh không liên quan gì tới tôn giáo của bạn cả. Tôn giáo là cuộc truy tìm. Bạn có thể được sinh ra từ bố mẹ Hindu giáo - đó là một điều - nhưng nếu bố mẹ bạn thực sự yêu bạn họ sẽ không chuyển đổi bạn thành người Hindu. Tất nhiên họ sẽ nói cho bạn về tất cả những điều họ đã biết và đã trải nghiệm, nhưng họ sẽ để cho bạn tự do. Và họ sẽ bảo bạn, “Trở nên tỉnh táo hơn, quan sát hơn, chín chắn hơn, và khi con đủ chín chắn và con muốn quyết định, chọn lấy tôn giáo của riêng con.” 

Đi tới chùa chiền, đi tới nhà thờ, đi tới đền đài, đi tới gurudwara. Lắng nghe mọi loại đồ vật, nhìn mọi loại hoa: vườn của Thượng đế tràn đầy tính đa dạng thế, phong phú thế bởi tính đa dạng. Có hoa hồng và hoa sen và cả nghìn lẻ một hoa khác. Đi và chọn lấy mùi hương riêng của bạn, hương thơm riêng của bạn, bởi vì chừng nào bản thân bạn chưa chọn, bạn sẽ không tận tâm với nó, bạn sẽ không được buông xuôi theo nó.

Thế giới này không phải là tôn giáo bởi vì tôn giáo bị áp đặt lên chúng ta. Bố mẹ đang vội vã áp đặt; nhà thờ, quốc gia, đất nước - mọi người đều đang vội vã áp đặt tôn giáo nào đó lên con trẻ. Ngu xuẩn làm sao! Đần độn làm sao! Tôn giáo cần chín chắn, hiểu biết lớn lao, trước khi người ta có thể chọn.

Không ai sinh ra mà là người Hindu giáo hay Mô ha mét giáo hay Parsi giáo. Mọi người được sinh ra đều trong sạch, hồn nhiên, tabula rasa, và thế rồi mọi người đều phải tìm và kiếm. Đây là cái đẹp của cuộc sống bởi vì cuộc sống là cuộc truy tìm. Và đừng bị lắng đọng quá sớm; không cần đâu. Có thể là mọi tôn giáo hiện có không thể thoả mãn bạn. Nhưng điều đó là tốt; điều đó nghĩa là tôn giáo mới được sinh ra trong bạn. Thế giới trở nên giầu có hơn: một tôn giáo nữa, một đoá hoa nữa, một cây nữa - một hiện tượng mới.

Phật đem tới một tôn giáo mới vào trong thế giới này; thế giới đã nghèo hơn trước Phật bởi vì nó thiếu Phật giáo. Phật có thể đã theo tôn giáo của bố mẹ ông ấy; thế thì thế giới sẽ vẫn còn nghèo nàn. Thế giới bỏ lỡ cái gì đó giá trị mênh mông, cánh cửa mới tới Thượng đế. Phật đã mở ra cánh cửa mới, viễn kiến mới, sáng suốt mới. Ông ấy đã không bị thuyết phục bởi tôn giáo của bố mẹ ông ấy; bằng không ông ấy vẫn còn là người Hindu. Ông ấy đã nổi dậy. Mọi người tôn giáo đều là người nổi dậy.

Ông ấy đã đi vào tìm kiếm cá nhân - mọi người tôn giáo đều là nhà thám hiểm, mọi người tôn giáo đều là nhà phiêu lưu. Sẽ dễ dàng, thuận tiện và thoải mái để tin vào tôn giáo đã từng được bố mẹ, bố mẹ của bố mẹ tin vào, và trong hàng thế kỉ. Điều đó sẽ còn thuận tiện nhiều hơn bởi vì bạn không cầm truy tìm, bạn không cần đi qua toàn thể nỗ lực để tìm ra chân lí. Nó đã được tìm ra bởi nhà tiên tri nào đó trong quá khứ - bạn có thể đơn giản vay mượn nó. Nhưng chân lí vay mượn không phải là chân lí chút nào. Chân lí vay mượn là dối trá.

Phật đã đi tìm; gian truân là cuộc truy tìm. Ông ấy đã mạo hiểm tất cả - vương quốc, cuộc sống. Nhưng khi bạn mạo hiểm nhiều thế, cuộc sống mưa rào các kho báu mới lên bạn. Một tôn giáo mới, một sự sáng suốt mới, một tầm nhìn mới, được sinh thành vào thế giới này.

Mohammed có thể đã theo tôn giáo của bố mẹ ông ấy. Jesus có thể đã đi theo Do Thái giáo. Trở thành một Jesus đi, trở thành một Phật đi, trở thành một Mohammed đi! Đừng là người Mô ha mét giáo, đừng là Phật tử và đừng là người Ki tô giáo - thám hiểm! Đừng phí hoài cuộc sống trong việc bắt chước, bởi vì thế thì bạn sẽ vẫn còn là rởm. Và người rởm không thể là tôn giáo được. Đích thực , chân thành lớn lao là cần thiết. 

Cho nên, Geetam này, điều tốt là có ba trăm tôn giáo - đáng phải có nhiều hơn! Tôi bao giờ cũng thiên về đa dạng. Tôi muốn thế giới này giầu có hơn theo mọi cách có thể. Bạn có muốn toàn thể thế giới này chỉ có một loài hoa - chỉ hoa hồng, hay chỉ hoa sen không? Điều đó sẽ không là một thế giới bần cùng hoá, rất nghèo nàn chứ? Bạn có muốn thế giới này chỉ có một ngôn ngữ không? Thế thì những sắc thái khác biệt của các ngôn ngữ khác nhau sẽ biến mất.

Có những điều mà chỉ có thể được nói trong tiếng Arab và không thể nói được trong bất kì ngôn ngữ nào khác; và có những điều chỉ có thể nói trong tiếng Do Thái và không thể được nói trong bất kì ngôn ngữ nào khác. Có những điều chỉ có thể được nói trong tiếng Trung quốc và không thể được nói trong bất kì ngôn ngữ nào khác. Nếu thế giới chỉ có một ngôn ngữ, nhiều, nhiều điều đẹp đẽ sẽ vẫn còn không được nói ra.

Lão Tử chỉ nói được tiếng Trung quốc. Bạn có  thể không cân nhắc về vấn đề này: nghĩ về Lão Tử viết Đạo Đức Kinh trong tiếng Anh mà xem... và cuốn sách sẽ khác toàn bộ. Nó sẽ thiếu cái gì đó có giá trị mênh mông; nó sẽ có cái gì đó khác, mầu sắc khác toàn bộ, nhưng nó sẽ thiếu hương vị mà nó có trong tiếng Trung quốc.

Bây giờ, chữ Trung quốc không có bảng chữ cái; nó được viết trong các kí hiệu. Bởi vì không có bảng chữ, các kí hiệu có thể được diễn giải theo cả nghìn lẻ một cách; kí hiệu là linh động hơn, kém cố định hơn, nhiều thi vị hơn, ít nôm na hơn. Một kí hiệu có thể ngụ ý nhiều điều. Nó là không khoa học; rất khó viết ra chuyên luận khoa học trong tiếng Trung quốc. Với điều đó, tiếng Anh là ngôn ngữ thích hợp hơn nhiều.

Nhưng điều Lão Tử đã tặng cho thế giới sẽ không thể nào có được nếu không có chữ Trung quốc. Từng kí hiệu có nhiều nghĩa, đa nghĩa. Bạn có thể chọn nghĩa của bạn tương ứng với trạng thái tâm trí của bạn. Từng kí hiệu có nhiều tầng nghĩa. Khi bạn trưởng thành trong hiểu biết của mình, nghĩa của các kí hiệu đó thay đổi.

Do đó, ở phương Đông một kiểu đọc khác toàn bộ đã tồn tại mà không tồn tại ở phương Tây. Bạn sẽ không thích đọc đi đọc lại cùng cuốn sách của Bernard Shaw mãi, hay bạn thích thế? Chừng nào bạn còn lành mạnh bạn sẽ không thích đọc đi đọc lại nó mãi. Phỏng có ích gì? Một khi bạn đã đọc nó rồi, nó được kết thúc! Đó là lí do tại sao sách bìa mềm lại tồn tại: đọc nó rồi vứt nó. Nhưng ở phương Đông một loại đọc khác tồn tại: cùng cuốn sách được đọc đi đọc lại suốt cả đời.

Đạo Đức Kinh không phải là cuốn sách có thể được xuất bản theo kiểu sách bìa mềm - bây giờ người ta đang làm điều đó. Nó không nên được xuất bản bằng sách bìa mềm - nó không thể là như vậy, bởi vì nó là loại sách hoàn toàn khác. Nó có hết tầng nọ tới tầng kia nghĩa. Khi lần đầu tiên bạn đọc nó, nó là một cuốn sách bởi vì bạn chỉ biết một nghĩa, nông cạn. Sau khi thiền vài tháng bạn đọc lại nó lần nữa; ý nghĩa khác tự nó lộ ra; sau khi thiền thêm vài tháng nữa bạn đọc lại nó lần nữa... nghĩa thứ ba. Nó phải cứ tiếp diễn, nó phải trở thành việc nghiên cứu cả đời.

Và bạn sẽ tìm thêm ra nghĩa - chúng không cạn. Aes dhammo sanantano: điều tối thượng là vĩnh hằng và không cạn. Nó không phải là hư cấu; bạn không thể chỉ đọc nó và được kết thúc với nó. Một lần đọc sẽ không giúp cho bạn chút nào đâu; nó đơn giản giới thiệu cho bạn, nó không cho bạn cốt lõi của nó. Phải mất cả đời mới đi tới cốt lõi của nó được. 

Bây giờ chúng ta cần mọi loại ngôn ngữ. Tiếng Anh là cần thiết cho tính xác định của nó, cho tính chắc chắn của nó. Mỗi từ đều có một định nghĩa. Khoa học không thể phát triển mà không có ngôn ngữ như vậy.

Khoa học không thể sinh ra ở Ấn Độ bởi vì ngôn ngữ; tiếng Phạn là ngôn ngữ thơ ca. Bạn có thể hát nó - nó có phẩm chất đó - bạn có thể tụng bằng nó, nhưng bạn không thể nào làm nhiều suy luận từ nó được. Nhiều bài ca, chắc chắn, nhưng nó không có tính biện minh; diễn đạt nhưng không biện minh.

Tiếng Arab có phẩm chất rất ám ảnh. Nếu bạn tụng nó, nó sẽ trở nên ám trong tim bạn. Dừng tụng nó và việc tụng vẫn cứ tiếp tục trong tim. Tiếng Arab có phẩm chất đó trong nó bởi vì nó là ngôn ngữ của sa mạc; ngôn ngữ sa mạc có phẩm chất ám ảnh. Khi bạn gọi ai đó trong sa mạc, từ xa xôi, bạn phải gọi theo cách nào đó - và trong sa mạc bạn có thể gọi người ở rất xa; nếu bạn gọi họ theo cách thức có nhịp điệu, âm thanh của bạn sẽ đạt tới họ.

Do đó có cái đẹp của Koran. Nó không phải là sách để được đọc - những người đã đọc Koran sẽ bỏ lỡ ngĩa của nó - nó là cuốn sách để được hát. Nó không phải là sách để được nghiên cứu: nó là cuốn sách để được nhảy múa, chỉ thế thì bạn sẽ đạt tới tâm linh bên trong của nó.

Điều hay là có nhiều ngôn ngữ bởi vì có nhiều điều cần được nói, diễn đạt, trao đổi. Và khi thế giới trưởng thành, nhiều ngôn ngữ nữa được cần tới, bởi vì khi thế giới trưởng thành, người ta cảm thấy nhiều thứ hơn, mọi người đang đi qua, mọi người đang đạt tới.

Tôn giáo không là gì khác hơn ngôn ngữ để bầy tỏ điều tối thượng. Geetam, không có gì sai trong việc có nhiều tôn giáo cả. Tất nhiên, chắc chắn có điều gì đó sai trong cãi lộn thường xuyên của họ với nhau. Điều đó chỉ ra rằng cái gọi là các tôn giáo đó đã đánh mất phẩm chất tôn giáo của họ, họ đã trở thành chính trị; rằng cái gọi là các tôn giáo đó không còn có các thầy sống nữa mà chỉ những tu sĩ chết, đờ đẫn, xoàng xĩnh. Họ cứ cãi nhau, họ cứ cố cải đạo nhau, bởi vì con số tạo ra quyền lực. Nếu có nhiều người Ki tô giáo hơn, thế thì Ki tô giáo có quyền lực hơn và giáo hoàng ở Vatican trở nên mạnh hơn. Nếu người Hin du nhiều hơn về con số, tất nhiên họ hơn về quyền lực.

Số lượng cho quyền lực. Cho nên Ki tô giáo muốn mọi người là người Ki tô giáo, và người Mô ha mét giáo muốn mọi người là người Mô ha mét giáo. Cách thức và phương tiện của họ có thể khác nhau, nhưng nỗ lực và ham muốn của họ là như nhau, ham muốn chính trị rất sâu xa - đó là chính trị quyền lực. Thế thì một cách tự nhiên cãi lộn sẽ nảy sinh. Chính trị là cãi lộn; nó không liên quan gì tới tôn giáo cả.

Các tôn giáo nên có nhiều nhất có thể được. Và không có vấn đề về bất kì xung đột nào: đấy là vấn đề về thích hay không thích. Nếu tôi thích hoa hồng, bạn không cố gắng tới và thuyết phục tôi rằng tôi nên thích cúc vạn thọ - bạn đơn giản chấp nhận ý thích của tôi. Và nếu bạn thích cúc vạn thọ, điều đó hoàn toàn được; không có vấn đề tranh luận, cãi cọ. Chúng ta không cần đánh lẫn nhau - đánh thực hay bằng trí tuệ. Tôi có thể để bạn với chọn lựa của bạn, và tôi không cảm thấy bị xúc phạm bởi vì bạn thích cúc vạn thọ và tôi không thích chúng.

Thích và không thích là chuyện cá nhân. Người này có thể thích Bhagavadgita, người khác có thể thích Koran, ai đó khác có thể thích Dhammapada - điều đó hoàn toàn được, tuyệt đối được. Chúng ta nên chia sẻ lẫn nhau sở thích của mình, nhưng chúng ta không nên cố gắng cải đạo người khác, buộc người khác vào nhóm của chúng ta. Vâng, chia sẻ bằng đủ mọi phương tiện, bởi vì chia sẻ chỉ ra tình yêu của bạn. Nếu bạn đã tìm ra cội nguồn, chia sẻ đi! Nhưng chia sẻ nên là từ tình yêu, không phải từ chính trị quyền lực. Đấy không phải là thuyết phục người khác và lôi kéo anh ta vào nhóm của bạn. Các tôn giáo đã làm những điều xấu xa như vậy. Mọi người đã bị cải đạo bằng đầu lưỡi lê; mọi người đã bị cải đạo bằng tiền bạc, bằng đút lót cho họ... bằng bất kì phương tiện gì, đúng hay sai. Trở thành người Ki tô giáo đi! Trở thành người Mô ha mét giáo đi! Trở thành người Hindu đi! Chộp lấy ngày càng nhiều người để bạn trở nên ngày càng mạnh hơn, và không cho phép bất kì ai khác rời khỏi nhóm của bạn. 

Con trai của Mulla Nasruddin hỏi anh ta, “Bố ơi, khi một người Ki tô giáo trở thành người Mô ha mét giáo, bố gọi người ấy là gì?”

Nasruddin mỉm cười và nói, “Người đó đã trở về nhận biết của mình, người đó là con người của hiểu biết, của trí huệ. Anh ta đã hiểu ra cái gì giả là giả và cái gì thật là thật.”

Đứa con lại hỏi, “Này bố, thế nếu người Mô ha mét giáo trở thành người Ki tô giáo bố gọi người đó là gì?”

Nasruddin giận lắm và nói, “Nó là kẻ phản bội! Nó đã phản bội. Nó là thằng ngu!”

Bây giờ, nếu người Ki tô giáo trở thành người Mô ha mét giáo, người đó là người thông minh, người trí huệ; và nếu người Mô ha mét giáo trở thành người Ki tô giáo người đó là kẻ phản bội, ngu xuẩn. Và cùng tình huống này nếu bạn hỏi người Ki tô giáo.

Một người Hindu trở thành người Ki tô giáo. Mọi người Hindu đều chống lại anh ta, tự nhiên thôi - anh ta đã phản bội họ! Nhưng người Ki tô giáo làm anh ta thành thánh nhân. Sadhu Sunder Singh là tên anh ta. Họ gần như tôn thờ anh ta dường như anh ta là hoá thân của Jesus, bởi vì anh ta đã chứng minh cho chân lí của Ki tô giáo. Còn người Hindu?

- họ giận con người này đến mức họ muốn giết chết anh ta. Và có mọi khả năng là họ đã giết chết anh ta, bởi vì một hôm anh ta bỗng nhiên biến mất và kể từ đó thi thể anh ta không tìm thấy đâu cả. Điều gì đã xảy ra cho Sadhu Sunder Singh, đấy vẫn còn là bí ẩn.

Tôi biết một người đã từng là người Hindu và đã trở thành người Jaina. Người Hindu chống lại ông ta ghê lắm, cũng là tự nhiên, hiển nhiên. Họ cố gắng theo đủ mọi cách để tiêu diệt con người này, nhưng người đó trở thành vị thánh Jaina nổi tiếng. Ganesh Varni là tên ông ta. Ông ta đánh bại mọi vị thánh Jaina khác; ông ta đạt tới đỉnh cao nhất. Phẩm chất thực của ông ta là gì? Tại sao ông ta đã đạt tới đỉnh cao nhất đó? bởi vì về cơ bản ông ấy là người Hindu và đã trở thành người Jaina. “Ông ấy đã chứng minh rằng đạo Jaina cao xa hơn nhiều đạo Hindu; bằng không tại sao con người này, một người khôn ngoan như vậy, lại tới nhóm của chúng ta?”

Geetam, những tôn giáo này cãi lộn bởi vì họ không phải là tôn giáo; họ đã trở thành ngày một chính trị hơn. Và khi bạn cãi lộn, thế thì mọi thứ là đúng - trong tình yêu và chiến tranh mọi thứ đều đúng.

Một người cơ đốc giáo đang cố gắng cải đạo một người Do Thái và bảo anh ta rằng nếu anh ấy trở thành người cơ đốc giáo lời cầu nguyện của anh ta chắc chắn sẽ được trả lời - bởi vì ông linh mục sẽ trao chúng cho ông giám mục, ông này sẽ trao chúng cho hồng y giáo chủ, ông này trao chúng cho giáo hoàng, ông này sẽ đẩy chúng vào cõi trời qua một lỗ hổng trên đỉnh Vatican, mà khớp với lỗ hổng dưới sàn của cõi trời, nơi Thánh Peter sẽ đưa chúng tới Đức Mẹ đồng trinh, người sẽ nói giùm nhân danh họ với Jesus, Jesus sẽ nói lời tốt lành về chúng cho Thượng đế. 

Người Do Thái lặp lại toàn bộ hành trình này với vẻ sững sờ, kết thúc, “Ông biết điều đó phải đúng chứ, bởi vì tôi bao giờ cũng tự hỏi họ làm gì với tất cả cứt trên cõi trời. Họ phải vứt nó qua cái lỗ nhỏ đó ở Vatican, nơi giáo hoàng lại đưa nó cho hồng y giáo chủ, ông này đưa nó cho giám mục, ông này đưa nó cho linh mục, ông này đưa nó cho ông - và ông đang cố trao tay nó cho tôi có phải không?”

Tôn giáo là tốt - cần nhiều hơn nữa - nhưng tôn giáo cãi lộn không phải là tôn giáo. Chính thái độ cãi lộn làm cho họ thành chính trị. Và tu sĩ và chính khách đã trong cùng một mưu đồ rất tinh vi qua nhiều thời đại - bởi vì chính khách có thể chi phối mọi người qua tu sĩ rất dễ dàng. Tu sĩ sở hữu linh hồn mọi người và chính khách sở hữu thân thể của mọi người. Cả hai đều là kẻ áp bức, bóc lột. Cả hai đều trong cùng việc kinh doanh, cả hai đều là đối tác. Cả hai có thể giúp lẫn nhau. Chính khách có thể giúp tu sĩ bởi vì ông ta có quyền lực tạm thời, và tu sĩ có thể giúp chính khách bởi vì mọi người nghe ông ta, tôn thờ ông ta, coi lời ông ta là thiêng liêng.

Bạn có biết không, Phật giáo đã không trở thành tôn giáo lớn bởi vì Phật; nó đã trở thành tôn giáo lớn bởi vì hoàng đế Ashoka. Không phải bởi vì Phật mà hàng triệu người trở thành phật tử, không. Trong khi Phật còn sống, chỉ có vài, một vài người được chọn lựa là đủ dũng cảm để bước đi với ông ấy trong ánh sáng của ông ấy, giao cảm với ông ấy. Và họ dũng cảm thật - bởi vì họ phải chịu đựng, họ phải chịu đựng nhiều chế giễu, đối lập, bởi vì nhà thờ Hindu đã thiết lập chống lại con người Phật này.

Phật giáo trở thành tôn giáo thế giới không phải bởi vì Phật mà bởi vì hoàng đế Ashoka. Khi các tu sĩ Phật giáo nắm tay hoàng đế Ashoka, thế thì tôn giáo này trở thành tôn giáo thế giới. Toàn thể châu Á đã được chuyển đạo. Bây giờ các tu sĩ sẽ giúp Ashoka duy trì quyền lực của ông ấy, và Ashoka sẽ giúp cho các tu sĩ trở nên ngày càng mạnh hơn.

Ki tô giáo đã trở thành tôn giáo thế giới không phải bởi vì Jesus. Jesus rất một mình - chỉ vài đệ tử, mười hai đệ tử, và vài trăm người thông cảm, có vậy thôi. Và ngay cả những đệ tử này đã biến mất khi Jesus bị đóng đinh, và những người thông cảm đơn giản quên ông ấy; họ thôi nói về con người này bởi vì điều đó là nguy hiểm ngay cả việc biểu lộ sự thông cảm.

Tương truyền rằng những người đã thông cảm với Jesus đã tới để nhổ vào mặt ông ấy trong khi ông ấy sắp chết để chỉ cho mọi người, “Chúng tôi chống lại, chúng tôi không ủng hộ ông ta.” Để chứng minh cho mọi người... bởi vì người này sắp chết - bây giờ họ sẽ bị rắc rối. Họ phải sống, họ vẫn phải sống. Họ phải đưa ra bằng chứng nào đó rằng họ chống lại người này.

Họ phủ nhận Jesus trong khi ông ấy sắp chết. Họ ném bùn, đá, họ nhổ vào mặt ông ấy, chỉ để chỉ ra cho đám đông, “Thấy chưa, thế không đủ bằng chứng rằng những lời đồn đại mà các vị đã nghe rằng chúng tôi là người có cảm tình là tuyệt đối sai sao, là không có căn cứ sao? Chúng tôi chống lại ông ta cũng như các vị vậy - thực ra, chúng tôi chống ông ta nhiều hơn các vị nữa.”

Kẻ thù không khạc nhổ vào ông ấy nhưng bạn khạc nhổ. Jesus trở thành một lực lượng thế giới không phải bởi bản thân ông ấy mà chỉ khi các hoàng đế La Mã và các linh mục Ki tô giáo nắm tay nhau. Bây giờ, điều này là sự mỉa mai. Jesus đã bị hoàng đế La Mã đóng đinh - xem cách thức lịch sử chuyển vận! Pontius Pilate chỉ là đại diện của quyền lực La Mã, của hoàng đế La Mã; ông ta đơn giản tuân theo mệnh lệnh từ Rome. Ai đã nghĩ được rằng Rome sẽ trở thành vị trí trung tâm của Ki tô giáo? Ai đã nghĩ được trong khi Jesus bị đóng đinh rằng Rome sẽ là nơi thường trú của giáo hoàng? Nhưng đó là cách thức sự việc xảy ra. Khi các linh mục nắm tay Hoàng đế Constantine và các hoàng đế La Mã khác, Ki tô giáo trở thành lực lượng thế giới. 

Ki tô giáo, Phật giáo, Hindu giáo, Jaina giáo - tất cả họ đều phụ thuộc vào chính trị. Họ không phải là tôn giáo thực chút nào mà là trò chơi chính trị được chơi nhân danh tôn giáo.

Tôi muốn thế giới này có nhiều tôn giáo hơn, nhiều đến mức mỗi cá nhân có tôn giáo riêng của mình - thế thì sẽ không tu sĩ nào được cần nữa. Đó là cách duy nhất để vứt bỏ các tu sĩ. Nếu bạn có tôn giáo riêng của mình, không tu sĩ nào được cần - bạn là tu sĩ và bạn là tín đồ và bạn là mọi thứ.

Bạn phải lắng nghe tiếng nói bên trong của bạn. Phật nói: Tuân theo bản tính riêng của ông; không cần bất kì ai xin giùm nhân danh bạn.

Nhưng tôi không thiên về việc tạo ra một tôn giáo; đủ điều vô nghĩa đó rồi! Trong quá khứ chúng ta đã cố gắng làm điều đó: làm ra một tôn giáo để cho việc cãi lộn có thể chấm dứt. Nhưng điều đó là không thể được. Cho dù bạn có thể áp đặt một tôn giáo, nếu toàn thế giới trở thành Ki tô giáo, thế thì lại sẽ có Tin lành và Cơ đốc giáo và cả nghìn lẻ một giáo phái. Và cùng trò chơi sẽ bắt đầu: mọi người sẽ bắt đầu cãi lộn - bởi vì nhu cầu của họ là khác, hiểu biết của họ là khác.

Tôi đã nghe:

Một phụ nữ trẻ đẹp từ London về nhà. Cô ấy ở một làng nhỏ, xuất thân từ một gia đình cơ đốc giáo. Sau ba hay bốn năm sống ở London cô ấy trở nên rất giầu; cô ấy trở về gặp bố mẹ. Người mẹ không thể nào tin vào mắt mình. Bà ấy hỏi, “Con xoay xở thế nào vậy? Con trở nên giầu thế - quần áo đẹp thế, vòng kim cương, ô tô đẹp!”

Và cô gái trả lời, “Mẹ ạ, con đã trở thành gái mãi dâm*.”

Vừa mới nghe thấy điều này bà mẹ ngất xỉu, mất ý thức.

Khi bà ấy tỉnh dậy bà ấy hỏi lại, “Con vừa nói gì?”

Người con gái nói, “Mẹ ạ, con nói con đã trở thành gái mãi dâm”

Và bà mẹ bắt đầu cười và bà ấy nói, “Mẹ hiểu lầm con - mẹ cứ nghĩ con nói con đã trở thành người theo Tin lành.”

Thành gái mãi dâm là được, nhưng trở thành người Tin lành... ? Cùng chuyện cãi lộn sẽ bắt đầu. Ngay cả những tôn giáo nhỏ - chẳng hạn, Jaina giáo, một trong những tôn giáo nhỏ nhất trên thế giới - có biết bao nhiêu giáo phái, giáo phái bên trong giáo phái. Thực ra, chúng ta còn chưa trở nên nhận biết về sự cần thiết lớn lao rằng mỗi cá nhân cần có một phiên bản riêng của mình về Thượng đế, và mỗi cá nhân có con đường riêng của mình để tiếp cận Thượng đế.

Một người được một gái mãi dâm đón trong quán rượu, lấy làm ngạc nhiên bởi cờ hiệu trường đại học và chứng chỉ trang trí trên tường của phòng cô ấy.

“Đây là chứng chỉ của cô ư?” anh ta hỏi. 

“Hẳn rồi,” cô ấy nói một cách vui vẻ. “Tôi có bằng thạc sĩ nghệ thuật tại trường Columbia, và tôi đã lấy bằng tiến sĩ về Shakespeare tại Oxford.”

Người này ngờ vực. “Nhưng làm sao một cô gái như cô đi làm cái nghề như thế này?”

 “Tôi không biết,” cô ấy nói. “Chỉ may, tôi đoán.”

Mọi người có hiểu biết khác nhau, các cách khác nhau để nhìn vào mọi thứ, các cách diễn giải khác nhau. Và họ phải được phép có tự do này.

Câu hỏi thứ ba:

Thưa thầy kính yêu,

Bố mẹ tôi là các nhà truyền giáo Ki tô giáo ở Ấn Độ trong hai mươi nhăm năm. Anh tôi là một người nghiện ma tuý, chị tôi là một người nói dối cưỡng bách. Còn với tôi, tôi nghiêm chỉnh đến mức nếu tôi mỉm cười thì mồn tôi bị tổn thương. Làm sao tôi kết thúc ở đây được?

Prem Parijat, chỉ may, tôi đoán! Bạn sẽ sống trong cực lạc và bạn sẽ chết trong cực lạc.

Bạn có nghe nói về một người tám mươi bẩy tuổi mà lại cưới một cô gái mười chín tuổi hay không?

Ông ấy đã chết vì một bệnh mới gọi là cực lạc. Người ta phải mất ba ngày mới xoá đi nụ cười trên khuôn mặt ông ấy.

Bây giờ, điều này lại sắp xảy ra cho bạn nữa: khi sống, cuộc sống của bạn sẽ là cái cười; khi chết, sẽ khó khăn cho mọi người để xoá đi nụ cười của bạn.

Có thể chỉ bởi vì bố mẹ bạn là các nhà truyền giáo Ki tô giáo mà bạn đã tiếp đất ở đây, bởi vì được sinh vào bất kì loại nhà truyền giáo nào - Ki tô giáo, Hindu giáo hay Mô ha mét giáo - đều là đã chán ngán với tất cả những cái vô nghĩa đó. Được sinh ra trong nhà tu sĩ là biết một điều cho chắc chắn: rằng tu sĩ không tin vào Thượng đế. Đó là việc kinh doanh của họ; họ giả vờ.

Được sinh ra trong nhà một tu sĩ là cơ hội hiếm có, bởi vì trẻ con rất cảm nhận và chúng có thể thấy rõ rằng tất cả những điều vô nghĩa đó mà bố chúng thuyết giảng thì chỉ là thuyết giảng thôi - ông ấy không ngụ ý nó bởi vì ông ấy chưa bao giờ thực hành nó. Con cái của tu sĩ nhất định trở nên nhận biết về đạo đức giả của cái gọi là người tôn giáo.

Có thể chỉ bởi vì điều đó, bởi vì gần như không thể nào ở trong nhà tu sĩ mà không biết rằng ông ta là người phi tôn giáo nhất trên thế giới.

Các tu sĩ đang khai thác tôn giáo. Họ đang khai thác sự tin cậy của mọi người. Họ là những kẻ lừa gạt lớn nhất trên thế giới, bởi vì việc khai thác sự tin cậy của mọi người là tội lỗi lớn nhất. Bạn đang phá huỷ sự tin cậy của họ. Nhưng họ sống trên cái loại lừa gạt đó; đó là toàn bộ bí mật thương mại của họ.

Ông giám mục rất tự hào về khu nhà thanh nhã mà ông ấy vừa mới xây dựng làm tư dinh chính thức của mình. Một hôm, một người bạn và ông giám mục tham gia vào cuộc đối thoại và ông giám mục cứ đeo đuổi mãi chuỗi ý nghĩ dường như vô thần... 

Loại suy nghĩ đó trở nên rất phổ biến trong giới Ki tô giáo: tôn giáo phi tôn giáo, Ki tô giáo phi Thượng đế - những điều này được nói mãi, thảo luận mãi. Sau Friedrich Nietzshe, người đã tuyên bố rằng Thượng đế chết, Ki tô giáo đã trong rối loạn - phải làm gì bây giờ? Họ đã từng cố gắng đủ mọi cách có thể để tạo ra một Ki tô giáo không cần Thượng đế chút nào, để cho việc tin theo có thể mở rộng nữa.

Bây giờ Thượng đế đã trở thành rào chắn; khoảnh khắc bạn xác nhận từ ‘Thượng đế’, bạn đẩy mọi người ra. Cho nên các nhà thượng đế học Ki tô giáo đang thảo luận, suy nghĩ, thiền, làm sao để tạo ra một Ki tô giáo không cần Chúa chút nào. Và điều đó là có thể! - bởi vì Phật giáo có đó mà không có Thượng đế nào, và Jaina giáo có đó mà không có Thượng đế nào, vậy tại sao không thể có Ki tô giáo mà không có Thượng đế?

... Ông giám mục này đang theo đuổi chuỗi suy nghĩ dường như vô thần. Người bạn hỏi ông ta, ‘Thưa giám mục, ông có tin vào Thượng đế hay không? Nói nó chính xác, nói ngắn gọn thôi. Đừng vòng vo. Nói đơn giản có hay không - ông có tin vào Thượng đế không?”

Sau một hồi do dự, ông giám mục đáp, “Tất nhiên tôi tin chứ! Ông nghĩ ai sẽ trả tiền cho ngôi nhà này?”

Bây giờ, ngôi nhà mà ông ta mới làm, một ngôi nhà đẹp, là khả năng duy nhất bởi vì mọi người vẫn tin vào Thượng đế; và bởi vì họ tin vào Thượng đế, nên họ tin vào ông giám mục. Ông ta không thể tuyên bố công khai là không có Thượng đế. Nếu bạn vứt bỏ Thượng đế, thế thì Jesus không còn là con trai của Thượng đế nữa, thế thì giáo hoàng không còn là đại diện của Jesus nữa, và cứ như vậy tiếp diễn. Và tất cả họ đều trôi tuột đi hết. Nó cần hệ thống cấp bậc: Thượng đế ở trên đỉnh và các tu sĩ dưới đáy, toàn thể chiếc thang.

Và ông linh mục này chắc chắn biết rằng không có Thượng đế. Nếu ông ấy nhận biết rằng có Thượng đế, ông ấy sẽ không là linh mục ngay chỗ đầu tiên - ông ấy sẽ là Jesus, ông ấy sẽ là Phật, nhưng không là linh mục. Ông ấy sẽ là nhà tiên tri nhưng không là linh mục. Ông ấy sẽ đem cái gì đó của cái không biết vào cuộc sống của mọi người, nhưng ông ấy sẽ không là một phần của cái nguyên trạng, ông ấy sẽ không là một phần của nhà thờ đã được thiết lập. Không con người nào của hiểu biết, không con người nào có tâm thức và kinh nghiệm tôn giáo nào đó, có thể là một phần của bất kì nhà thờ đã được thiết lập. Điều đó chưa hề xảy ra. Phật phải bỏ nhóm của mình, Jesus phải bỏ nhóm của mình, Mohammed phải bỏ nhóm của mình - điều này bao giờ cũng là như vậy. Bất kì khi nào một người tôn giáo được sinh ra, người đó phải bỏ lại nhóm của mình, bởi vì nhóm này đã trong tay của các chính khách và tu sĩ, những người có toàn bộ mối quan tâm là ở trong việc khai thác mọi người.

Anand Moksha đã viết cho tôi:

Trong thời gian động đất chính ở Guatemala năm 1976, giám mục cơ đốc giáo tại Hồ Atitlan đã là bạn tôi và cho phép tôi ở lại trong vườn của ông ấy một thời gian.

Vài tháng trôi qua và những cơn chấn động sau động đất vẫn còn hay xảy ra. Vào thời gian đó tôi đã phát hiện ra rằng một ngôi nhà đẹp bên sườn đồi để cho thuê với rất ít tiền. Lí do là ở chỗ một tảng đá cuội lớn mang điềm gở treo trên ngôi nhà và mọi người đều sợ. Tôi có cảm thấy các rung động và điều đó dường như hợp với tôi - cho nên tôi đã thuê lâu đài đó.

Khi tôi kể cho vị giám mục, ông ấy phản ứng với việc mất hết tinh thần và vung tay lung tung, nói, “Ông không lo việc tảng đá rơi xuống nhà hay sao?” 

Tôi đáp, “Nếu Trời muốn đem tôi đi, ngài sẽ làm.”

Ông giám mục nhún vai và nói, “Ông không tin vào điều đó, phải không?”

Điều đó có thể đơn giản, Parijat, rằng chỉ bởi vì bạn đã được sinh ra trong gia đình nhà truyền giáo Ki tô giáo sự việc trở thành có thể cho bạn để ở đây. Các nhà truyền giáo Ki tô giáo, và hai mươi nhăm năm ở Ấn Độ! - điều đó là quá nhiều rồi. Ngay chỗ đầu tiên, người truyền giáo Ki tô giáo và chỗ thứ hai, hai mươi nhăm năm ở Ấn Độ... thế là đủ, quá đủ, để thuyết phục trẻ con rằng bố mẹ chúng đều giả, rằng họ đang nói về kinh doanh, rằng họ không tin.

Đấy không phải là vấn đề niềm tin chút nào.

Tôi đã nghe một câu chuyện nhỏ:

Trong một trường học, một trường truyền giáo Ki tô giáo, cô giáo hỏi các em, “Ai là người vĩ đại nhất trong lịch sử?”

Một cậu học sinh Mĩ nói, “Abraham Lincoln.” Một em gái Hindu nói, “Ngài Krishna.”

Và cứ thế mãi... và cuối cùng, một cậu nhỏ Do Thái

đứng dậy và nói, “Jesus Christ.”

Cô giáo không thể tin vào tai mình - Người Do Thái và nói về Jesus Christ? Cô hỏi, “Em thực sự ngụ ý điều đó chứ?”

Cậu ta nói, “Điều đó không thành vấn đề. Trong tâm điểm trái tim mình, em biết đấy là Moses - nhưng kinh doanh là kinh doanh.”

Ở cùng nhà truyền giáo Ki tô giáo hai mươi nhăm năm, và ở Ấn Độ, và thấy điều họ đang làm, là đủ để làm bạn vỡ mộng. Toàn bộ niềm tin đi theo bố mẹ bạn và hai mươi nhăm năm của họ ở Ấn Độ. Họ đã đem bạn tới đây - cám ơn họ đi.

Câu hỏi thứ tư:

Thưa Thầy kính yêu,

Tôi cảm thấy rằng tôi là người rất đặc biệt. Tôi đặc biệt đến mức tôi muốn chỉ là người bình thường. Xin thầy nói đôi điều về điều này?

Anand Sangito, mọi người ở đây đều nghĩ hệt như vậy đấy. Và cũng không chỉ ở đây đâu, mà ở mọi nơi khác nữa. Mọi người sâu trong tim họ đều biết rằng mình là đặc biệt. Đây là trò đùa Thượng đế chơi trên mọi người. Khi ngài làm ra một người mới và đẩy người đó xuống trái đất, ngài thì thào vào tai người đó, “Con là đặc biệt. Con là vô song, con là duy nhất!”

Nhưng điều này ngài cứ làm cho mọi người và mọi người cứ mang nó sâu trong tim, mặc dầu mọi người không nói to điều đó như bạn đang làm, bởi vì họ sợ người khác có thể cảm thấy khó chịu. Và không ai sẽ bị thuyết phục về điều ấy, cho nên phỏng có ích gì mà nói nó ra? Nếu bạn bảo ai đó, “Tôi là người đặc biệt,” bạn không thể nào thuyết phục được người đó bởi vì bản thân người đó biết rằng người đó là đặc biệt. Làm sao bạn có thể thuyết phục được bất kì ai? 

Vâng, có thể đôi khi ai đó được thuyết phục, ít nhất giả vờ được thuyết phục. Nếu người đó có việc gì đó cần làm với bạn, như việc hối lộ người đó có thể nói, “Vâng, anh thật là đặc biệt, anh thật là vĩ đại.” Nhưng sâu bên dưới người đó biết kinh doanh vẫn cứ là kinh doanh thôi.

Một kẻ ba hoa đang kể cho bạn anh ta về ba chiếc xe của anh ta, vân vân và vân vân. Khi anh ta cũng nhắc rằng anh ta có hai chiếc đang được để ở nhà các tình nhân ở New York, nhưng anh ta cũng muốn nói rằng anh ta đã làm cho cô thư kí riêng đẹp mê hồn và đam mê khủng khiếp có mang, và do đó phải đem cô viết tốc kí tóc vàng tuyệt trần đi cùng mình trong chuyến đi kinh doanh tới Rio de Janeiro để xem vũ hội hoá trang, người nghe bỗng nhiên bắt đầu thở hổn hển, nắm lấy ca vát của mình, và bị đau tim.

Kẻ ba hoa ngừng câu chuyện, lấy nước, vỗ vào lưng nạn nhân, vân vân và vân vân, và anh ta hỏi một cách rất lo lắng chuyện gì xảy ra. “Tôi có thể giúp gì không?” người này hổn hển. “Tôi bị dị ứng với chuyện nhảm nhí.”

Tốt hơn cả là giữ những chuyện nhảm nhí như vậy sâu kín bên trong bạn, bởi vì mọi người đều dị ứng cả. Nhưng theo một cách nào đó cũng tốt là bạn đã phơi bầy tâm trí mình.

Nếu bạn nghĩ bạn là đặc biệt thế thì bạn nhất định tạo ra khổ cho bản thân bạn. Nếu bạn nghĩ rằng bạn cao hơn người khác, khôn hơn người khác, thế thì bạn sẽ đạt tới bản ngã rất mạnh. Và bản ngã là chất độc, chất độc thuần khiết. Và bạn càng trở nên bản ngã hơn, nó càng gây tổn thương hơn, bởi vì nó là vết thương. Bạn càng trở nên bản ngã hơn thì bạn càng không thể bắc cầu được từ cuộc sống. Bạn rơi vào tách biệt khỏi cuộc sống; bạn không còn trong luồng chảy của sự tồn tại, bạn đã trở thành tảng đá trong dòng sông. Bạn đã trở thành lạnh như băng, bạn đã mất mọi hơi ấm, mọi tình yêu. Người đặc biệt không thể yêu được, bởi vì bạn sẽ tìm đâu ra người đặc biệt khác?

Tôi đã nghe nói về một người vẫn không lấy vợ trong cả đời mình, và khi người đó sắp chết, chín mươi tuổi, ai đó hỏi ông ấy, “Ông vẫn không lấy vợ trong cả đời, nhưng ông chưa bao giờ nói lí do là gì. Bây giờ ông sắp chết rồi, ít nhất giải đáp cho tò mò của chúng tôi đi. Nếu có bí mật gì, bây giờ ông có thể nói ra, bởi vì ông sắp chết; ông sẽ qua đời. Cho dù bí mật có được mọi người biết tới, điều đó không thể hại ông được.”

Người này nói, “Vâng, có một bí mật. Không phải là tôi chống lại hôn nhân đâu, nhưng tôi đã tìm kiếm người đàn bà hoàn hảo. Tôi cứ tìm và tìm mãi, và cả đời tôi trôi tuột qua.”

Người hỏi lại hỏi, “Nhưng trên trái đất to lớn này, có đến hàng triệu người, một nửa là đàn bà, không lẽ ông không thể tìn được một đàn bà hoàn hảo sao?”

Nước mắt lăn dài từ mắt người hấp hối. Ông ta nói, “Vâng, tôi đã tìm ra một người.”

Người hỏi hoàn toàn bị sốc. Anh ta nói, “Thế thì điều gì xảy ra? Sao ông lại không lấy vợ?”

Còn ông già nói, “Nhưng người đàn bà này đang đi tìm người chồng hoàn hảo.”

Cuộc sống của bạn sẽ rất khó khăn nếu bạn sống với những ý tưởng như vậy. Và vậy mà bản ngã thủ đoạn thế, tinh ranh thế, nó có thể cho bạn, Sangito, dự án mới này: “Mình đặc biệt thế, trở thành bình thường thôi.” Nhưng trong cái bình thường của bạn, bạn sẽ biết bạn là người bình thường phi thường nhất. Không ai bình thường hơn bạn! Nó sẽ vẫn là cùng trò chơi thôi, được nguỵ trang lại. 

Đó là điều mà cái gọi là người khiêm tốn của bạn cứ làm mãi. Họ nói, “Tôi là người khiêm tốn nhất. Tôi chỉ là cát bụi dưới chân bạn.” Nhưng họ không ngụ ý điều đó! Đừng nói, “Vâng, tôi biết anh là vậy,” bằng không họ sẽ không bao giờ tha thứ cho bạn đâu. Họ đang đợi bạn nói, “Anh là người khiêm tốn nhất mà tôi đã từng gặp, anh là người ngoan đạo nhất mà tôi đã từng gặp.” Thế thì họ sẽ được thoả mãn, bằng lòng. Đấy là bản ngã ẩn sau tính khiêm tốn. Bạn không thể nào vứt bỏ được bản ngã theo cách này.

Bạn hỏi, “Tôi cảm thấy rằng tôi là người rất đặc biệt. Tôi đặc biệt đến mức tôi muốn chỉ là người bình thường. Xin thầy nói đôi điều về điều này?”

Không ai là đặc biệt cả, hay, mọi người đều đặc biệt. Không ai là bình thường, hay mọi người đều bình thường. Bất kì điều gì bạn nghĩ về bản thân mình, xin nghĩ cùng điều đó về mọi người khác, và vấn đề sẽ được giải quyết. Bạn có thể chọn. Nếu bạn muốn dùng từ ‘đặc biệt’, bạn có thể nghĩ bạn là đặc biệt - nhưng thế thì mọi người cũng đặc biệt. Không chỉ mọi người, mà cả cây cối, chim chóc, con vật, tảng đá - toàn thể sự tồn tại đều đặc biệt, bởi vì bạn bắt nguồn từ sự tồn tại này và bạn sẽ tan biến trong sự tồn tại này. Nhưng nếu bạn thích từ ‘bình thường’ - chính là từ hay hơn, thảnh thơi hơn - thế thì biết rằng mọi người đều bình thường. Thế thì toàn thể sự tồn tại là bình thường.

Một điều cần phải nhớ: bất kì điều gì bạn nghĩ về bản thân mình, nghĩ cùng điều đó cho mọi người khác và bản ngã sẽ biến mất. Bản ngã là ảo tưởng được tạo ra bởi việc suy nghĩ về bản thân mình theo cách này và nghĩ về người khác theo cách khác. Nó là suy nghĩ kép. Nếu bạn vứt bỏ suy nghĩ kép, bản ngã chết theo cách riêng của nó.

Câu hỏi cuối cùng:

Thưa Thầy kính yêu,

Khi tôi tới đây tôi đã cảm thấy rằng Thượng đế ở rất gần - bất kì khoảnh khắc nào và tôi sẽ ở cùng ngài - nhưng khi thời gian trôi qua điều đó dường như không thể được. Ngài không ở quanh; khó mà thấy ngài. Tại sao như vậy? Xin Thầy nói đôi điều về việc này.

Vedant Bharti, bạn phải đang mang một hình ảnh nào đó về Thượng đế trong tâm trí bạn; do đó bạn bỏ lỡ đấy. Và chừng nào bạn chưa vứt bỏ hình ảnh đó bạn sẽ còn bỏ lỡ. Thượng đế không có nghĩa vụ nào phải hoàn thành ý tưởng của bạn về ngài. Bạn phải đang mang một ý tưởng nào đó rằng “Thượng đế trông giống thế này, cư xử như thế này...” Đó là lí do tại sao điều đó trở thành không thể được: bạn đang làm cho điều đó thành không thể được.

Thượng đế chỉ có thể được biết tới bởi những người có khả năng vứt bỏ mọi ý tưởng về Thượng đế. Bất kì ý tưởng nào bạn đã từng tích luỹ trong bản thân bạn trong dốt nát của bạn đều là cản trở. Vứt bỏ mọi ý tưởng về Thượng đế và bạn sẽ ngạc nhiên, bạn sẽ bị choáng, bạn sẽ không có khả năng tin vào mắt bạn nữa... bởi vì duy nhất Thượng đế hiện hữu! Thế thì bạn sẽ không bao giờ hỏi, “Thượng đế ở đâu?” Bạn sẽ hỏi, “Có chỗ nào Thượng đế không hiện hữu không?” 

Thế thì trong chính cái bình thường của mọi vật bạn sẽ thấy cái gì đó cực kì phi thường. Thế thì viên sỏi bình thường được biến đổi thành kim cương. Thế thì nhân loại bình thường không còn là bình thường nữa - thế thì cái gì đó sáng chói ở trong tim của mọi người. Thế thì con người tới gần hơn với điều thiêng liêng, và điều thiêng liêng tới gần hơn với con người; con người và điều thiêng liêng biến mất trong nhau, thế giới và Thượng đế biến mất trong nhau. Thế thì bạn không tìm kiếm Thượng đế là người tách biệt ở cao và xa, sống trên tầng trời thứ bẩy; thế thì ngài sống ngay cạnh bạn như người hàng xóm của bạn. Thế thì ngài là con người, ngài là con vật, ngài là rau cỏ, ngài là khoáng vật... ngài là tất cả.

Và khi bạn có thể thấy rằng ngài bao quanh bạn, không phải như một người mà như sự hiện diện, chỉ thế thì việc truy tìm của bạn mới đi tới sự hoàn thành. Thượng đế không trốn khỏi bạn nhưng bạn đang để mắt mình nhắm lại bởi vì biết bao nhiêu định kiến. Ai đó có ý tưởng Hindu về Thượng đế, và ai đó có ý tưởng Ki tô giáo về Thượng đế, và ai đó khác có ý tưởng Mô ha mét giáo về Thượng đế. Bây giờ, Thượng đế không là người Mô ha mét giáo, không là người Ki tô giáo, không là người Hindu giáo, cho nên tất cả những người đang mang những ý tưởng này nhất định sẽ cứ dò dẫm trong bóng tối và còn đen tối hơn. Từ bóng tối tới bóng tối sẽ là hành trình của họ, họ sẽ di chuyển từ cái chết tới cái chết. Họ sẽ không bao giờ biết tới ánh sáng.

Người Hindu không thể biết tới Thượng đế, người Mô ha mét giáo không thể biết tới Thượng đế. Trước hết bạn sẽ phải làm sạch sẽ tâm trí bạn hoàn toàn khỏi mọi Hindu giáo, mọi Mô ha mét giáo, mọi Phật giáo. Khi bạn hoàn toàn vô ý nghĩ, chỉ tỉnh táo, nhận biết, quan sát, thế thì Thượng đế bùng nổ. Và ngài bùng nổ ở khắp nơi.

Vedant Bharti, bạn nói, “Khi tôi tới đây tôi đã cảm thấy Thượng đế ở rất gần.” Đấy là tưởng tượng của bạn thôi.

“... Bất kì khoảnh khắc nào và tôi sẽ ở cùng ngài.” Đó là mong ước của bạn.

“... Nhưng khi thời gian trôi qua điều đó dường như không thể được.” - bởi vì không tưởng tượng nào đã bao giờ có thể trở thành thực. Không giấc mơ nào của bạn có thể được hoàn thành. Thực tại phải được phát hiện ra, không tưởng tượng.

Bây giờ bạn nói, “Ngài không ở quanh; khó thấy ngài.”

Duy nhất ngài ở quanh. Khó thấy ngài bởi vì mắt bạn quá bị nặng gánh với định kiến, khái niệm, hệ thống tư tưởng riêng của bạn. Trở nên giống trẻ con thêm chút nữa đi, hồn nhiên thêm chút nữa đi. Thượng đế chỉ tới khi trái tim hồn nhiên. Thượng đế chỉ tới khi bạn hoàn toàn trống rỗng mọi ý tưởng. Ngài bao giờ cũng sẵn sàng tới, ngài đang đứng ở cửa, nhưng bạn không thể nghe thấy được bởi vì tâm trí bạn quá tràn đầy rối loạn, đầy ý nghĩ, hàng triệu ý nghĩ la ó xung quanh. Tâm trí bạn ồn ào đến mức bạn không thể nghe thấy tiếng gõ cửa im lặng.

Im lặng đi, hồn nhiên đi.

Thượng đế hiện hữu. Duy nhất Thượng đế hiện hữu.

* Trong tiếng Anh gái mãi dâm - prostitude phát âm gần giống với người Tin lành - Prorestant.

Xem Chương 5 – Quay về Mục Lục

Posted in: Chương 4. Chỉ may tôi đoán,Osho – Dhammapada: Con đường của Phật (Tập 1)