Yoga:
Alpha và Omega (Tập 9)
Bài
nói về Kinh Yoga của Patanjali
Chương
6. Chỉ Thượng đế mới biết
Câu
hỏi 1
Thân
thể đang trở nên ngày càng nhạy cảm hơn, nó dường như rung động với tỉ lệ nhanh
hơn. Càng nhiều việc làm trên tâm thức và nhận biết, càng ít nhận biết có ý thức
có đó. Thiền dường như đem tới hình dạng mới không thể nhận ra được và không so
sánh được với những trạng thái thiền trước đây hay kinh nghiệm. Có ít thời gian
và không gian và hoàn cảnh yên tĩnh cho thiền thụ động, cảm nhận ở giữa những ồn
ào và hỗn độn vật lí, vậy mà cái gì đó đang xảy ra. Tin cậy mênh mông vào thầy
có đó trong đối diện với việc mất hiểu biết hợp lí này. Xin thầy giải thích, nếu
thầy sẵn lòng, quả thực cái gì đang xảy ra và làm sao có thể đi sâu hơn và sâu
hơn vào giữa những hoàn cảnh rõ ràng hỗn độn này.
Điều đầu
tiên, và là một trong những điều cơ bản nhất, bao giờ cũng cần nhớ là ở chỗ chỉ
từ hỗn độn người ta mới được tái sinh. Không có cách khác. Nếu bạn muốn được
tái sinh, bạn sẽ phải đi qua mất trật tự hoàn toàn bởi vì nhân cách cũ của bạn
sẽ phải bị phá dỡ. Bạn sẽ rã rời ra. Mọi điều bạn đã tin vào bản thân bạn hiện
hữu sẽ bắt đầu biến đi dần dần. Mọi điều bạn bao giờ cũng đồng nhất với bản
thân mình sẽ trở nên mờ đi, che mờ đi. Cấu trúc mà xã hội đã trao cho bạn, tính
cách mà xã hội đã áp đặt lên bạn, sẽ rụng xuống thành từng mảnh. Lần nữa bạn sẽ
đứng đó không có tính cách, như bạn đã vậy khi bạn được sinh ra, vào ngày đầu
tiên.
Mọi thứ
sẽ là hỗn độn, và từ hỗn độn đó, từ cái không đó, bạn sẽ được tái sinh.
Đó là
lí do tại sao tôi nói đi nói lại rằng tôn giáo là sự táo bạo lớn lao. Nó là cái
chết, cái chết lớn, gần như tự tử. Bạn chết đi một cách tự nguyện, và không biết
cái gì sẽ xảy ra, bởi vì làm sao bạn có thể biết cái gì sẽ xảy ra? Bạn sẽ chết.
Do đó tin cậy là được cần.
Cho nên
nếu bên cạnh, một cách liên tục, ở bên cạnh hỗn độn, tin cậy vào tôi phát triển,
thế thì không cần phải sợ. Tin cậy đó sẽ chăm nom. Nếu tin cậy không phát triển
bên cạnh, ở bên cạnh, thế thì có thể là nguy hiểm, thế thì người ta có thể trở
thành điên. Cho nên những người không có tin cậy, thực ra, không nên đi vào
trong thiền. Nếu họ đi vào trong thiền, họ sẽ bắt đầu chết, và họ sẽ không tìm
được mảnh đất nào để đứng, không có bất kì môi trường hỗ trợ nào.
Nhiều
người tới và hỏi tôi, "Nếu chúng tôi không nhận tính chất sannyas, thầy sẽ
không giúp chúng tôi sao?" Tôi sẽ sẵn sàng giúp bạn, nhưng bạn sẽ không sẵn
sàng nhận nó. Bởi vì vấn đề không phải là việc cho của tôi. Đó là vấn đề về việc
nhận của bạn nữa. Tôi sẽ rót ra, nhưng nếu không có tin cậy, bạn sẽ không nhận
nó. Và thế thì phỏng có ích gì mà rót vào bạn nếu không có tin cậy. Bạn sẽ nhận
cùng lượng như bạn có tính cảm nhận. Tính chất sannyas đơn giản là biểu tượng về
tin cậy sâu sắc của bạn, biểu tượng rằng bây giờ bạn sẽ đi cùng tôi - ngay cả
khi mọi lí do đều nói đừng đi, cho dù khi tâm trí bạn chống lại và nói,
"Điều này là nguy hiểm. Mình đang đi vào trong thế giới của bất an
ninh." Khi tâm trí bạn cố bảo vệ bạn và tính cách của bạn và cấu trúc của
bạn, ngay cả thế, nếu bạn sẵn sàng đi cùng tôi, bạn có tin cậy.
Tin cậy
không phải chỉ là xúc động; nó không phải là tình cảm. Mọi người nghĩ nó chỉ
dành cho người tình cảm. Bạn sai. Trong tình cảm sâu sắc bạn có thể nói,
"Tôi tin cậy," nhưng điều này sẽ không giúp gì mấy bởi vì khi mọi thứ
sẽ biến mất, điều đầu tiên biến mất sẽ là tình cảm của bạn. Nó là thứ rất yếu,
bất lực. Tin cậy phải sâu sắc và vững chãi tới mức nó không giống như tình cảm,
nó không là tâm trạng; nó là cái gì đó thường hằng trong bạn, cái mà dù bất kì
cái gì xảy ra, ít nhất bạn sẽ không mất tin cậy.
Đó là
lí do tại sao tôi nói với bạn làm những việc nhỏ thôi. Chúng có vẻ không có
nghĩa. Tôi nhấn mạnh vào áo choàng hoàng thổ. Đôi khi bạn nghĩ, "Tại sao?
Phỏng có ích gì? Tôi không thể thiền mà không có áo choàng hoàng thổ sao?"
Bạn có thể thiền chứ; đó không phải là vấn đề chút nào. Tôi đang đặt vài điều
cho bạn mà không có tính hợp lí. Không có lí do cho áo choàng hoàng thổ, không
có lí luận khoa học nào về nó. Người ta có thể thiền và trở nên chứng ngộ trong
bất kì mầu nào. Tôi đang cho bạn cái gì đó bất hợp lí hệt như phép thử liệu bạn
có sẵn sàng đi cùng tôi không. Tôi để một vòng cổ mala quanh cổ bạn chỉ để làm
ra kẻ ngu từ bạn, để cho bạn đi vào trong thế giới như một kẻ ngu. Mọi người sẽ
cười bạn. Họ sẽ nghĩ bạn đã mất trí. Đó là điều tôi muốn, bởi vì nếu bạn có thể
đi cùng tôi ngay cả khi tôi đang làm cho bạn gần như điên, thế thì tôi biết khi
nào khủng hoảng thực tới bạn sẽ có tin cậy.
Đây là
những khủng hoảng nhân tạo được làm ra quanh bạn. Chúng là cực kì có ý nghĩa -
chẳng có lí do gì cả. Ý nghĩa của chúng là sâu hơn lí do. Mọi thầy đều đã làm
điều đó.
Khi
Ibrahim, một thầy Sufi, đi tới thầy của ông ấy để được khai tâm, Ibrahim là
vua; và thầy nhìn vào ông ấy và thầy nói, "Vứt quần áo ông đi. Cầm lấy giầy
của ta, đi ra bãi chợ, trần trụi, và lấy giầy của ta đánh vào đầu ông." Mọi
người đang ngồi quanh, đệ tử cũ của thầy, họ nói, "Điều này là quá khắc
nghiệt. Tại sao? Thầy chưa bao giờ đòi hỏi điều này ở chúng tôi. Thầy chưa bao
giờ bảo chúng tôi ở trần và đi ra bãi chợ và đánh đầu mình bằng giầy của thầy.'
Sao thầy nghiêm khắc thế với Vua Ibrahim?"
Thầy
nói, "Bởi vì bản ngã của ông ấy lớn hơn bản ngã của các ông. Ông ấy là
vua, và ta phải vứt bỏ nó; bằng không công việc thêm nữa sẽ là không thể được."
Nhưng
Ibrahim không hỏi câu hỏi; ông ấy đơn bản bỏ quần áo của mình. Điều đó phải rất,
rất khó cho ông ấy - trong cùng kinh đô nơi ông ấy bao giờ cũng là vua, gần như
bao giờ cũng được nghĩ là siêu nhân, đi trên phố, nơi ông ấy chưa bao giờ đi,
trần trụi, và với giầy đánh vào đầu ông ấy. Nhưng ông ấy đã đi, đi vào trong thị
trấn. Ông ấy bị người ta cười, trẻ con ném đá vào ông ấy - một đám đông, đám
đông lớn cười và chế nhạo ông ấy, rằng ông ấy đã phát điên. Nhưng ông ấy đi
quanh thị trấn, quay lại.
Thầy
nói, "Ông được chấp nhận. Bây giờ mọi thứ là có thể, ông đang mở."
Bây giờ
lí do cho nó là gì? Nếu bạn hiểu, bạn sẽ hiểu rằng đây là cách để đập tan bản
ngã của ông ấy. Khi bản ngã mất rồi, tin cậy nảy sinh.
Tính chất
sannyas chỉ là phương pháp, phương tiện để xem liệu bạn có thể tới được với tôi
không. Tôi đã làm cho nó thành gần như là khó khăn cho bạn - tin đồn về tôi ở
khắp nơi. Tôi liên tục giúp chúng. Và tôi sẽ bảo bạn cũng tạo ra nhiều tin đồn
tuỳ bạn có thể. Đừng bận tâm về chân lí; tạo ra tin đồn đi. Những người sẽ có
khả năng tạo ra liên hệ với tôi mặc cho những tin đồn này sẽ là người đúng, bạo
dạn, dũng cảm. Nhiều điều là có thể cho họ.
Cho nên
điều đầu tiên, hỗn độn được tạo ra ở đây là rất có chủ ý. Cho nên đừng nghĩ rằng
nó là một loại vấn đề. Không, nó là phương cách.
Và đừng
đi và hỏi bất kì ai về hỗn độn, bằng không người đó sẽ nghĩ rằng bạn đang sắp
điên. Đừng đi tới nhà tâm thần và hỏi ông ấy, bởi vì toàn thể tâm thần, phân
tâm, đã từng cố gắng giúp mọi người theo cách rất, rất sai. Họ cố làm cho bạn
thành người được điều chỉnh. Ở đây toàn thể nỗ lực của tôi là đập phá mọi điều
chỉnh của bạn. Điều tôi gọi là "hỗn độn sáng tạo" họ sẽ gọi là
"điều chỉnh sai." Và họ muốn mọi người đều trở thành bình thường,
không bao giờ nghĩ ai là bình thường.
Xã hội,
đa số, quần chúng có là bình thường không? Tiêu chí là gì? Ai nên được coi là
chuẩn thường? Không có tiêu chí. Ở Ấn Độ cái gì đó sẽ được coi là bình thường.
Cùng điều đó sẽ bị coi là không bình thường ở Trung Quốc. Cái gì đó được coi là
bình thường ở Thuỵ Điển sẽ không được coi là bình thường ở Ấn Độ. Từng xã hội đều
tin rằng đa số mọi người là bình thường. Nó không phải vậy. Và ép một người điều
chỉnh với đám đông là không sáng tạo; nó là làm yếu đi.
Điều chỉnh
có thể là tốt cho những người đang chi phối xã hội, nhưng nó không tốt cho bạn.
Mọi xã hội đều đã từng dùng các tu sĩ, thầy giáo, nhà phân tâm để đưa những người
nổi dậy trở lại, buộc họ trở lại trong cái gọi là tính bình thường và điều chỉnh.
Tất cả họ đều phục vụ cho thể chế đã thiết lập, cho nguyên trạng. Tất cả họ đều
phục vụ cho giai cấp đang chi phối.
Bây giờ
họ đang làm cùng điều đó ở nước Nga xô viết. Nếu ai đó không là người cộng sản,
người đó bị điều chỉnh sai. Họ đưa người đó vào bệnh viện tinh thần, họ tống
người đó vào bệnh viện. Họ điều trị người đó. Bây giờ không phải là người cộng
sản ở nước Nga xô viết là một loại ốm bệnh. Vô nghĩa làm sao. Nhưng họ có quyền
lực. Họ sẽ cho bạn sốc điện, họ sẽ tẩy não bạn, họ sẽ cho bạn thuốc ngủ để cho
bạn thành đờ đẫn. Và khi bạn đã mất sự rạng ngời của bạn, sự toả sáng của bạn,
khi bạn đã mất tính cá nhân của bạn và bạn đã trở thành vô danh, họ nói với bạn,
"Bây giờ, anh là bình thường."
Nhớ lấy,
tôi không ở đây để làm cho bạn thành bình thường hay được điều chỉnh. Tôi ở đây
để làm cho bạn thành cá nhân. Và bạn không hoàn thành bất kì tiêu chuẩn nào
khác hơn định mệnh riêng của bạn. Tôi đang nhìn thẳng vào bạn. Tôi không nói rằng
bạn phải giống "thế này," bởi vì đó là cách bạn đã từng bị phá huỷ,
đó là cách cái gọi là tính cách của bạn đã được tạo ra. Tính cách là bệnh tật,
nó là ốm yếu, nó là cách bạn đau khổ, bị cầm tù. Tôi phải tiêu huỷ nó, phá huỷ
nó, để cho bạn có thể trở nên tự do, để cho lần nữa bạn có thể bắt đầu soải cảnh
lên cao, lần nữa bạn bắt đầu nghĩ dưới dạng bản thể riêng của bạn, lần nữa bạn
có thể là một cá nhân.
Xã hội
đã làm ô nhiễm nó quá nhiều, đã làm biến chất bạn quá nhiều, cho nên bất kì khi
nào hỗn độn bắt đầu bạn trở nên sợ - "Cái gì đang diễn ra thế này? Mình sắp
điên sao?"
Tôi đã
nghe một câu chuyện rất nổi tiếng về khi Nữ hoàng Marie tới thăm Mĩ và yêu cầu
gặp nhà tâm thần nổi tiếng nhất.
Cô y tá
đưa Nữ hoàng Marie vào và nói với nhà tâm thần, "Xin mời ông gặp Nữ hoàng
Rumania."
Nhà tâm
thần nhìn nữ hoàng và hỏi, "Bà ấy nghĩ bà ấy đã là nữ hoàng được bao lâu rồi?"
Bởi vì
nhà tâm thần bao giờ cũng chữa cho ai đó, người nghĩ mình là Alexander, ai đó
nghĩ mình là Genghis Khan, ai đó nghĩ mình là Hitler, ai đó nghĩ cô ấy là
Cleopatra. Cho nên tất nhiên ông ta không thể nghĩ được rằng Nữ hoàng Marie, Nữ
hoàng của Rumania, đích thân bà ấy đã tới. Ông ta nghĩ, "Chắc phải là người
đàn bà khác nào đó đã phát rồ. Bà ấy nghĩ bà ấy đã là nữ hoàng được bao lâu rồi?"
Câu chuyện khác tôi đã nghe:
Một bệnh
nhân được bạn bè của anh ta đưa tới nhà tâm thần, họ nói với bác sĩ là người
này đang bị chứng ảo tưởng rằng tài sản khổng lồ đang chờ đợi anh ta. Anh ta
mong đợi hai bức thư sẽ cho anh ta đủ chi tiết bao gồm một đồn điền cao su ở
Sumatra và quyền sở hữu một số mỏ ở Nam Phi.
"Đó
là ca khó và tôi đã làm việc vất vả với nó," nhà tâm thần nói với một số đồng
nghiệp của mình, "và đúng lúc tôi chữa xong cho người này, hai bức thư tới."
Tỉnh
táo vào. Hai bức thư đó có thể thực sự tới đấy.
Và đừng
sợ. Sợ nảy sinh bởi vì bất kì khi nào bạn bắt đầu bước đi một mình nỗi sợ nảy
sinh. Người ta cảm thấy bất an ninh. Hoài nghi nảy sinh, "Mình có đúng
không?" bởi vì toàn thể đám đông đang đi theo một hướng, bạn bắt đầu bước
đi một mình. Với đám đông hoài nghi chưa bao giờ nảy sinh bởi vì bạn nghĩ,
"Hàng triệu người đang đi theo hướng này, phải có gì đó trong nó chứ, chắc
phải vậy." Tâm trí đám đông thuyết phục bạn, tâm trí tập thể thuyết phục bạn.
Nhiều người thế không thể sai được, phải đúng chứ.
Tôi đã
nghe về một nhà tâm thần đi cắm trại. Họ đang cố tìm ra chỗ đúng, thế rồi một
thành viên của nhóm gọi họ tới. "Đây là chỗ đẹp," anh ta nói,
"chỗ đúng. Cây to, có bóng râm, có sông chảy qua, và tuyệt đối im lặng."
Nhà tâm
thần nói, "Vâng, mười triệu kiến không thể sai được."
Mười
triệu kiến không thể sai được. Kiến tụ tập cùng nhau bất kì chỗ nào có điểm cắm
trại - ruồi và kiến. Đó là toán học bên trong của chúng ta, rằng nhiều người thế,
thế thì họ không thể sai được. Một mình - người ta cảm thấy chóng mặt. Với đám
đông, mọi người khắp xung quanh - bên này, bên kia, phía trước, phía sau - toàn
thể đại dương người, người ta cảm thấy hoàn toàn đúng. Biết bao nhiêu người
đang đi: họ phải đi theo hướng đúng rồi. Và mọi người đều nghĩ cùng điều này.
Không
ai biết họ đang đi đâu. Họ cứ đi bởi vì toàn thể đám đông đang đi. Và nếu bạn hỏi
mọi người từng người riêng một, "Anh có đi theo hướng đúng không?"
người đó sẽ nói, "Tôi không biết. Vì toàn thể đám đông đi, cho nên tôi
đi."
Toàn thể
nỗ lực của tôi ở đây là để đem bạn ra khỏi tâm trí tập thể, để giúp cho bạn là
một cá nhân. Lúc ban đầu bạn sẽ phải đối diện với hỗn độn. Và tin cậy lớn sẽ được
cần, cực kì tin cậy sẽ được cần tới. Bằng không bạn có thể thoát ra khỏi tâm
trí tập thể và bạn có thể không đi vào trong tâm trí cá nhân, thế thì bạn sẽ
điên. Đó là rủi ro. Không có tin cậy, đi vào trong thiền là rủi ro. Tôi sẽ
không bảo bạn đi vào trong nó; tôi sẽ bảo bạn tốt hơn cả là vẫn còn bình thường,
dù tính bình thường mang bất kì nghĩa nào. Vẫn còn được điều chỉnh theo xã hội.
Nhưng nếu bạn thực sự sẵn sàng đi trên cuộc phiêu lưu lớn, lớn nhất, thế thì
tin cậy đi. Và thế rồi chờ đợi các hỗn độn.
Bạn
càng trở nên nhận biết nhiều, tất nhiên bạn càng ít ý thức về nó. Bởi vì không
có nhu cầu. Nhận biết là đủ. Tâm thức có nhận biết sẽ là căng thẳng. Lúc ban đầu
nó là vậy. Bạn bắt đầu học lái xe. Tất nhiên bạn bị nhiều rắc rối, bạn phải quản
lí nhiều thứ thế - vô lăng, hộp số, li hợp, bộ tăng tốc, phanh, đường, và nếu bạn
có vợ ngồi sau lưng... Người ta phải rất, rất ý thức bởi vì nhiều thứ thế phải
được quản lí cùng nhau. Dường như không thể được lúc ban đầu. Dần dần mọi thứ
rơi rụng đi, bạn đơn giản liên tục lái xe. Bạn có thể nói chuyện với người bạn,
bạn có thể nghe radio, bạn có thể hát bài ca, hay bạn có thể thiền, và thế rồi
không có vấn đề gì. Bây giờ lái xe đã trở thành thứ tự phát. Bạn biết nó, cho
nên không cần phải tự ý thức về nó.
Cùng điều
đó xảy ra khi bạn thiền. Lúc ban đầu bạn phải có ý thức về tâm thức. Điều đó
đem tới căng thẳng, mệt mỏi. Dần dần, khi tâm thức phát triển, không có nhu cầu
phải ý thức về nó. Nó cứ tuôn chảy theo cách riêng của nó, như việc thở. Bạn
không cần ý thức về nó, nó diễn ra theo cách riêng của nó. Thực ra, ở giai đoạn
cuối của thiền, nếu bạn quan tâm quá nhiều về nhận biết của bạn, điều đó sẽ là
việc gây rối; cũng như, nếu bạn trở nên ý thức tới việc thở của bạn, bạn sẽ lập
tức quấy rối nhịp thở tự nhiên của nó. Nó tuôn chảy tự nhiên, không cần bạn bước
vào.
Và nhận
biết phải trở thành tự nhiên thế... Chỉ thế thì nó mới là có thể: ngay cả khi bạn
ngủ, ánh sáng của nhận biết vẫn tiếp tục bùng cháy, ngọn lửa vẫn còn - ngay cả
khi bạn ngủ say.
Và điều
cuối cùng về câu hỏi này: "Tin cậy mênh mông vào thầy có đó trong đối diện
với việc mất hiểu biết hợp lí này." Hiểu biết hợp lí không phải là hiểu biết
chút nào. Nó là dùng từ sai. Qua lập luận người ta chưa bao giờ hiểu cái gì.
Người ta đơn giản đi tới cảm thấy rằng người ta hiểu. Lập luận là dối trá. Nó
cho bạn cảm giác giả tạo, "Vâng, tôi đã hiểu."
Chỉ qua
kinh nghiệm người ta mới hiểu, chỉ qua kinh nghiệm tồn tại hiểu biết mới là có
thể.
Chẳng hạn,
nếu tôi nói về yêu, bạn có thể hiểu nó một cách hợp lí, bởi vì bạn biết ngôn ngữ,
bạn biết ngữ nghĩa, bạn biết nghĩa của các từ, bạn biết kết cấu câu, và bạn đã
được đào tạo, cho nên bạn có thể hiểu điều tôi đang nói; nhưng hiểu của bạn sẽ
là "về" yêu. Nó sẽ không đích xác là việc hiểu về yêu. Nó sẽ là
"về" yêu, nó sẽ không trực tiếp. Và bằng bất kì cách nào bạn cứ thu
thập sự kiện và thông tin về yêu, bạn sẽ không bao giờ có khả năng biết yêu là
gì chỉ qua việc tích luỹ này. Bạn sẽ phải chuyển vào yêu, bạn sẽ phải nếm trải
nó, tan biến trong nó, phải bạo dạn, chỉ thế thôi.
Hiểu biết
hợp lí chỉ là việc hiểu rất nông cạn. Trở nên có nhiều tính tồn tại hơn đi. Nếu
bạn muốn biết về yêu, tốt hơn cả là đi vào trong yêu thay vì đi vào thư viện và
tra cứu điều người khác đã nói về yêu. Nếu bạn muốn thiền, thay vì đi vào trong
sách vở và học thiền tất cả là gì, đi thẳng vào trong thiền. Cảm nó, tận hưởng
nó, đi vào trong nó, cho phép nó xảy ra quanh bạn, cho phép nó xảy ra bên trong
bạn, thế thì bạn sẽ biết.
Làm sao
bạn có thể biết nhảy múa là gì nếu không nhảy múa? Không thể nào biết được từ
sách vở, và thậm chí khó mà biết được khi xem vũ công nhảy múa. Thế nữa cũng
không phải là việc biết, bởi vì bạn nhìn hình dạng bên ngoài của nó, chỉ là
chuyển động của thân thể. Bạn không biết cái gì đang xảy ra bên trong vũ công,
hài hoà nào đang nảy sinh trong người đó, tâm thức nào, nhận biết nào đang nảy
sinh trong người đó, sự kết tinh nào, việc định tâm nào. Bạn không thể thấy được
nó, bạn không thể suy diễn ra nó. Từ bên ngoài nó là không sẵn có, và bạn không
thể đi vào trong thế giới bên trong của vũ công. Cách duy nhất để đi vào là trở
thành vũ công.
Mọi cái
đẹp, sâu sắc, và lớn lao đều phải được sống.
Tin cậy
là một trong những điều vĩ đại nhất trong cuộc sống. Lớn hơn yêu, bởi vì yêu biết
tới ghét. Tin cậy không biết gì về điều đó. Yêu vẫn là nhị nguyên. Phần ghét vẫn
còn ẩn kín; nó đã không bị mất đi. Bạn có thể ghét người yêu của bạn trong vòng
một giây. Bất kì cái gì cũng có thể gây ra điều đó, và phần ghét đi lên và phần
yêu đi xuống. Trong yêu nó chỉ là một nửa điều bạn gọi là yêu, ngay bên dưới bề
mặt ghét bao giờ cũng chờ đợi để nhảy lên và sở hữu bạn. Và nó sở hữu bạn thật.
Những người yêu liên tục đánh nhau, xung đột liên tục. Ai đó đã viết cuốn sách
về yêu. Tiêu đề thì hay: Kẻ thù thân thiết. Những người yêu là kẻ thù nữa.
Nhưng
tin cậy là cao hơn yêu, nó là bất nhị. Nó không biết tới ghét. Nó không biết tới
cực, không cái đối lập. Nó đơn giản là một. Nó là yêu thuần khiết nhất - yêu được
làm thuần khiết ghét, yêu đã bỏ đi phần ghét hoàn toàn, yêu mà không thể biến
thành kinh nghiệm chua cay, kinh nghiệm cay đắng, yêu mà đã trở thành gần như
không ở thế gian, mà ở thế giới khác.
Cho nên
chỉ những người yêu mới có thể tin cậy. Nếu bạn muốn né tránh yêu, và muốn tin
cậy, tin cậy của bạn sẽ là trạng thái yêu rất thấp hơn bởi vì nó sẽ liên tục có
phần ghét. Bạn phải chuyển năng lượng của bạn đầu tiên qua yêu để cho bạn có thể
trở nên nhận biết về tính nhị nguyên yêu-và-ghét. Thế thì thất vọng tới từ phần
ghét, thế thì hiểu biết tới qua kinh nghiệm, và thế rồi bạn bỏ phần ghét. Thế
thì tình yêu thuần khiết, chính bản chất, sống sót. Ngay cả hoa cũng không có
đó, chỉ hương thơm có; thế thì bạn vươn lên trong tin cậy.
Tất
nhiên nó chẳng liên quan gì tới hiểu biết hợp lí. Thực ra hiểu biết hợp lí càng
mất đi, tin cần sẽ càng nảy sinh thêm. Tin cậy theo một nghĩa nào đó là mù
quáng; theo một nghĩa nào đó tin cậy là sự trong trẻo duy nhất về cách nhìn có
đó. Nếu bạn nghĩ từ lí trí, tin cậy sẽ có vẻ mù quáng. Những người hợp lí hoá
bao giờ cũng gọi tin cậy là mù quáng. Nếu bạn nhìn qua kinh nghiệm của tin cậy,
bạn sẽ cười, bạn sẽ nói, "Mình đã có mắt lần đầu tiên." Thế thì tin cậy
là sự trong trẻo duy nhất có đó. Cách nhìn là rõ ràng thế, không mây nào của giận
dữ và ghét, trong suốt thế.
Câu
hỏi 2
Hai,
ba tháng trước, trong bài giảng tôi thường khóc nhiều. Bây giờ ngay cả thầy
không nói gì buồn cười, trong những khoảnh khắc đó tôi cảm thấy gần thầy hơn, tôi
chỉ muốn cười và cười và cười. Sao nó lại như vậy?
Nhưng tại
sao lại "sao?" Cười đi. Sao làm cho nó thành câu hỏi và vấn đề?
Đây là
từ Krishna Radha. Đầu tiên cô ấy hay hỏi, "Sao tôi khóc?" Bây giờ, bằng
cách nào đó, bằng phép màu nào đó, cô ấy không khóc mà cười, nhưng vấn đề vẫn
tiếp tục.
Sao
chúng ta bám vào vấn đề? Ngay cả bạn cảm thấy hạnh phúc, đột nhiên tâm trí nói,
"Tại sao?" Dường như hạnh phúc cũng là bệnh. Giải thích được cần tới,
giải thích hợp lí được cần tới, bằng không ngay cả hạnh phúc cũng sẽ không xứng
đáng với nó.
Điều
này diễn ra mãi. Tôi thấy mọi người tới tôi, họ khổ; họ hỏi, "Tại
sao?" Tôi có thể hiểu được, khi bạn cảm thấy khổ, tôi có thể hiểu rằng người
ta hỏi, "Tại sao?" Nhưng tôi biết "tại sao" của họ còn sâu
hơn khổ của họ. Chẳng mấy chốc họ bắt đầu cảm thấy hạnh phúc nữa, và lần nữa họ
có đó - rất khổ bởi vì họ hạnh phúc. Bây giờ khổ là "Tại sao?" Để tôi
kể cho bạn một giai thoại.
Một người
bước vào văn phòng của nhà tâm thần và nói, "Bác sĩ ơi, tôi loạn trí mất rồi.
Tôi cứ nghĩ tôi là ngựa vằn. Mọi lúc tôi nhìn vào mình trong gương, toàn thân
tôi đều được bao phủ bởi các sọc đen."
Nhà tâm
thần cố làm cho anh ta bình tĩnh lại. "Bình tĩnh, bình tĩnh," ông ta
nói. "Bây giờ cứ bình thản lại đi, về nhà và uống thuốc này, ngủ đêm cho
ngon, và tôi chắc các sọc đen sẽ biến mất hoàn toàn."
Cho nên
người đáng thương này về nhà và trở lại sau hai ngày. Anh ta nói, "Bác sĩ
ơi, tôi thấy tốt đấy. Có cái gì để hết sọc trắng không?"
Nhưng vấn
đề tiếp tục.
Có lần
chuyện xảy ra, ai đó đem một người điên tới tôi. Anh thanh niên này có ý tưởng
điên rồ là ruồi đã chui vào trong thân thể anh ta, qua mũi hay mồm, trong khi
giấc ngủ của anh ta, và rằng chúng cứ bay vòng vèo bên trong. Cho nên tất nhiên
anh ta bị rối loạn nhiều. Anh ta quay bên này bên kia; anh ta thậm chí không thể
ngồi thẳng được vì những lũ quỉ bay lượn đó ở bên trong; anh ta không thể ngủ
được. Đau đớn liên tục. Làm gì với người này? Cho nên tôi bảo anh ta, "Anh
nằm ra trên giường đi, nghỉ ngơi cho đã trong mười phút, và chúng tôi sẽ làm bất
kì cái gì có thể làm được."
Tôi đắp
cho anh ta một chiếc khăn trải giường để cho anh ta không thấy được điều xảy
ra, và tôi chạy khắp nhà để bắt vài con ruồi. Khó bắt vì tôi chưa bao giờ làm
điều đó trước đây, nhưng kinh nghiệm của tôi về bắt người đã giúp ích. Bằng
cách nào đó tôi đã có thể bắt được ba con. Tôi để chúng vào trong chai, đem
chúng tới người này, làm vài trò quỉ thuật nào đó trên anh ta, rồi bảo anh ta mở
mắt ra, và tôi cho anh xem cái chai.
Anh ta
nhìn vào chai. Anh ta nói, "Vâng, thầy đã tóm được một số rồi, nhưng vẫn
là các con nhỏ hơn. Con to vẫn còn đó - và chúng to thế." Bây giờ lại khó
rồi. Bắt đâu ra ruồi to thế? Anh ta nói, "Tôi rất, rất biết ơn thầy. Ít nhất
thầy đã gạt bỏ được những con nhỏ; nhưng những con to mới thực là rất to."
Mọi người
cứ tiếp tục. Nếu tôi giúp họ từ phía này, họ sẽ đem cùng vấn đề từ phía khác -
dường như có sự cần thiết sâu sắc nào đó. Cố hiểu điều đó đi. Sống mà không có
vấn đề là rất khó, gần như không thể được với con người. Tại sao? Bởi vì vấn đề
cho bạn sự sao lãng. Vấn đề cho bạn bận bịu. Vấn đề cho bạn công việc mà chẳng
có công việc gì. Vấn đề làm cho bạn mắc mứu. Nếu không có vấn đề gì, bạn sẽ
không có khả năng bám vào ngoại vi của bản thể bạn. Bạn sẽ bị hút bởi trung
tâm.
Và
trung tâm của bản thể bạn là trống rỗng. Nó cũng giống như trục bánh xe. Toàn
thể bánh xe chuyển động trên cái trục trống rỗng. Cốt lõi bên trong nhất của bạn
là trống rỗng, không cái gì, cái không, shunyam, rỗng, như vực thẳm. Bạn sợ cái
trống rỗng đó, cho nên bạn cứ níu bám lấy vành bánh xe hay, nhiều nhất, nếu bạn
có chút ít bạo dạn, thế thì bạn cứ bám lấy nan hoa, nhưng bạn chưa bao giờ chuyển
tới trục. Người ta bắt đầu cảm thấy sợ, run run.
Vấn đề
giúp ho bạn. Vấn đề nào đó để giải quyết, làm sao bạn có thể đi vào bên trong
được? Mọi người tới tôi và họ nói, "Chúng tôi muốn đi vào bên trong, nhưng
có vấn đề." Họ nghĩ bởi vì các vấn đề mà họ không đi vào bên trong. Hoàn cảnh
thực là chính cái đối lập: bởi vì họ không muốn đi vào bên trong, họ đang tạo
ra vấn đề.
Để hiểu
biết này trở thành sâu sắc trong bạn nhất có thể được: vấn đề của bạn toàn là
hư huyễn.
Tôi
liên tục trả lời các vấn đề của bạn chỉ để xã giao. Chúng toàn là hư huyễn, về
căn bản vô nghĩa, nhưng chúng giúp bạn né tránh bản thân bạn. Chúng làm sao
lãng bạn. Dường như là, làm sao người ta đi vào được? Có nhiều vấn đề thế phải
được giải quyết trước hết. Nhưng một vấn đề được giải quyết, ngay lập tức vấn đề
khác trồi lên. Và nếu bạn nhìn, xem, bạn sẽ thấy các vấn đề khác có cùng phẩm
chất như vấn đề đầu. Cố giải quyết nó, vấn đề thứ ba kéo tới, ngay lập tức thế
vào. Để tôi kể cho bạn một giai thoại.
Nhà tâm
thần: "Này ông, con cái tuổi thành niên là mối đe doạ đấy. Ông không có cảm
giác về trách nhiệm. Quên các thứ vật chất đi và nghĩ về các thứ khác như khoa
học, toán học và những thứ như thế. Toán của ông thế nào?" Bệnh nhân:
"Không giỏi gì mấy đâu." "Tôi sẽ cho ông bài kiểm tra về thông
tin sự kiện của ông. Bây giờ cho tôi một con số." "Royal 3447. Đó là
cửa hàng con gái tôi làm việc." "Tôi không muốn số điện thoại, chỉ là
số thường thôi." "Được rồi, ba bẩy." "Điều đó tốt hơn. Bây
giờ cho số khác đi." "Hai hai." "Và số nữa." "Ba
bẩy." "Tốt, tốt. Xem đây, ông có thể làm cho tâm trí ông làm việc
theo hướng khác nếu ông muốn." "Đúng. 37-22-37! Anh trai, dáng người
thế nào."
Lại trở
lại với bạn gái. Nếu không qua số điện thoại, thì qua dáng người. Điều này cứ
tiếp diễn mãi, tới vô hạn.
Nhìn
vào điều bản chất đi. Sao bạn muốn tạo ra vấn đề ngay chỗ đầu tiên? Có vấn đề
thực sự không? Bạn có hỏi câu hỏi bản chất nhất cho bản thân bạn không: Có vấn
đề thực sự không, hay bạn tạo ra chúng và bạn đã trở nên quen tạo ra chúng và bạn
giữ việc đồng hành của chúng và bạn cảm thấy đơn độc nếu không có vấn đề? Bạn
thậm chí muốn được khổ, nhưng bạn sẽ không thích trống rỗng. Mọi người thậm chí
níu bám lấy khổ của họ nhưng không sẵn sàng trở thành trống rỗng.
Tôi thấy
điều đó mọi ngày. Một đôi tới. Cả hai đang đánh nhau trong nhiều năm; họ nói họ
đã đánh nhau trong mười lăm năm. Cưới nhau mười lăm năm, và liên tục đánh nhau
và tạo ra địa ngục cho nhau. Thế sao các bạn không tách ra đi? Sao các bạn níu
bám lấy khổ? Hoặc thay đổi hoặc tách ra chứ. Phỏng có ích gì mà phí hoài toàn
thể cuộc sống của bạn? Nhưng tôi có thể thấy điều đang xảy ra. Họ không sẵn
sàng một mình. Ít nhất khổ cho họ bạn đồng hành. Và họ không biết bây giờ, nếu
họ tách ra, họ sẽ đi thế nào để quản lí cuộc sống của họ. Họ đã trở thành được
điều chỉnh theo hình mẫu đặc biệt của xung đột liên tục, giận dữ, chì chiết,
đánh nhau, bạo hành. Họ đã học được thủ đoạn của nó. Bây giờ họ không biết sống
sao trong tình huống khác với ai đó khác với nhân cách khác. Làm sao ở cùng với
ai đó khác được? Họ không biết gì khác. Họ đã học được ngôn ngữ đặc biệt của khổ.
Bây giờ họ cảm thấy khéo léo, hiệu quả trong nó. Đi với người mới sẽ lại bắt đầu
mọi thứ từ ABC. Sau mười lăm năm vẫn còn trong một kinh doanh nào đó người ta bắt
đầu sợ đi vào kinh doanh khác.
Tôi đã
nghe nói về một ngôi sao phim ảnh lớn, người đi tới nhà tâm thần và nói,
"Tôi không có tài về âm nhạc, không có tài diễn xuất. Tôi không phải là
người đẹp, đẹp trai. Mặt tôi xấu, nhân cách tôi nghèo nàn. Tôi phải làm
gì?" Và anh ta là một diễn viên nổi tiếng.
Cho nên
nhà tâm thần nói, "Nhưng sao anh không ra khỏi việc diễn xuất? Nếu anh cảm
thấy anh không có tài năng nào, không thiên tài, và đây không phải là công việc
anh được ngụ ý làm, sao anh không ra khỏi việc này?"
Anh ta
nói, "Cái gì? Sau hai mươi năm làm việc trong nó, và tôi đã gần như trở
thành ngôi sao nổi tiếng sao?"
Bạn đầu
tư vào khổ của bạn nữa. Xem đấy. Khi vấn đề này rụng đi cứ nhìn, vấn đề thực sẽ
dịch chuyển ngay lập tức thành cái gì đó khác. Dường như con rắn liên tục tuột
ra khỏi bộ da cũ nhưng con rắn vẫn còn lại. Cái "Tại sao?" là con rắn.
Nó có liên quan khi bạn khóc. Bây giờ việc khóc đã dừng, bạn đang cười. Con rắn
chui ra khỏi bộ da cũ. Bây giờ vấn đề là "Tại sao?"
Bạn
không thể nghĩ về cuộc sống mà không "tại sao" nào sao? Tại sao bạn
làm cho cuộc sống thành vấn đề?
Một người
nói chuyện với một người Do Thái, và người này cảm thấy rất bực bội bởi thói
quen Do Thái về trả lời các câu hỏi bằng câu hỏi khác. Bực quá, người này chung
cuộc nói, "Sao các ông những người Do Thái cứ trả lời câu hỏi bằng câu hỏi
thế?" Người Do Thái nói, "Sao không?"
Mọi người
cứ đi trong vòng tròn. "Sao không?" Lại một câu hỏi.
Nhìn
vào trong nó đi. Nếu bạn cười, hay. Thực ra, nếu bạn hỏi tôi, ngay cả khóc cũng
hay, chẳng cái gì sai trong nó. Nếu bạn thực sự hỏi tôi, thế thì tôi sẽ nói chấp
nhận bất kì cái gì đang vậy. Chấp nhận cái thực, và thế thì khóc cũng hay và
không cần đi vào truy hỏi "tại sao?" Bởi vì việc truy hỏi đó làm sao
lãng bạn khỏi tính sự kiện. Thế thì khóc là không quan trọng - tại sao bạn
khóc. Hỏi về nguyên nhân, thế thì cái thực biến mất và bạn cứ săn đuổi nguyên
nhân, nó ở đâu. Bạn có thể tìm ra nguyên nhân ở đâu? Làm sao bạn có thể tìm ra
nguyên nhân? Bạn sẽ phải đi tới chính chỗ bắt đầu của thế giới, và chưa bao giờ
có chỗ bắt đầu nào.
Cứ nhìn
xem. Để trả lời "Tại sao?" chung cuộc bạn sẽ phải đi tới chính chỗ bắt
đầu của thế giới. Và chưa bao giờ có bất kì bắt đầu nào. Thế giới đã từng là vậy
bao giờ và bao giờ và bao giờ cũng vậy.
Không
câu hỏi là được cần để sống. Và đừng chờ đợi câu trả lời; bắt đầu vứt bỏ các
câu hỏi đi. Sống, sống với sự kiện. Khóc, cứ khóc. Tận hưởng nó. Nó là hiện tượng
hay, thảnh thơi, lau sạch, làm thuần khiết. Tiếng cười là hay. Cười đi. Để tiếng
cười chiếm quyền sở hữu bạn. Cười, để cho toàn thân bạn rung lên rộn ràng và đập
cùng nó. Nó sẽ là việc làm thuần khiết, nó sẽ là việc tiếp sức sống, nó sẽ làm
khoẻ lại bạn.
Nhưng vẫn
còn với sự kiện đi. Đừng đi vào nguyên nhân. Vẫn còn với sự tồn tại. Đừng bị bận
tâm tại sao nó là vậy, bởi vì điều đó không thể được trả lời. Phật đã nói nhiều
lần với các đệ tử của ông ấy, "Không hỏi các câu hỏi, và ít nhất không hỏi
các câu hỏi siêu hình, bởi vì chúng là ngu xuẩn." Cứ còn lại với tính sự
kiện.
Cuộc sống
là đẹp mênh mông thế, sao không sống nó ngay bây giờ đi? Khóc, đó là một điệu bộ
của cuộc sống. Cười cũng là một điệu bộ của cuộc sống. Thỉnh thoảng bạn buồn.
Nó là một điệu bộ của cuộc sống, một tâm trạng. Đẹp. Thỉnh thoảng bạn hạnh phúc
và sôi nổi với vui vẻ và nhảy múa. Điều đó nữa cũng là tốt và đẹp. Bất kì cái
gì xảy ra, chấp nhận nó, đón chào nó, và vẫn còn với nó; và dần dần bạn sẽ thấy
bạn đã bỏ thói quen hỏi câu hỏi và tạo ra vấn đề từ cuộc sống.
Và khi
bạn không tạo ra vấn đề, cuộc sống mở ra mọi bí ẩn của nó. Nó chưa bao giờ mở
trước một người mà liên tục hỏi các câu hỏi. Cuộc sống sẵn sàng để lộ bản thân
nó cho bạn nếu bạn không làm ra vấn đề. Nếu bạn làm ra vấn đề, chính việc tạo ra
vấn đề của bạn làm mắt bạn nhắm lại. Bạn trở thành hùng hổ với cuộc sống.
Đó là
khác biệt giữa nỗ lực khoa học và nỗ lực tôn giáo. Nhà khoa học giống như người
hung hăng, cố vồ lấy chân lí từ cuộc sống, ép buộc cuộc sống chuyển giao chân
lí - gần như bằng súng, bạo hành. Người tôn giáo không có súng khi đứng trước
cuộc sống và không hỏi các câu hỏi. Người tôn giáo có thể đơn giản thảnh thơi với
cuộc sống, nổi cùng nó; và cuộc sống để lộ ra nhiều điều cho người tôn giáo mà
điều đó nó không bao giờ để lộ cho nhà khoa học. Nhà khoa học bao giờ cũng sẽ
thu thập các mảnh vụn trên bàn. Nhà khoa học chưa bao giờ sẽ được mời như vị
khách. Những người sống cuộc sống, đón chào và chấp nhận nó một cách vui vẻ,
không có câu hỏi nào mà với sự tin cậy, họ trở thành khách.
Câu
hỏi 3
Làm
sao trị liệu đích xác cho các ốm bệnh sau đây: Thứ nhất: keo kiệt. Thứ hai: cằn
nhằn, lo lắng cầu toàn. Thứ ba: nhân cách diễn viên, tức là bao giờ cũng cư xử
dường như đóng kịch. Thứ tư: tự hào. Điều này bao gồm tự hào về điều mình về
sau đã bắt đầu nghĩ là an bình của mình. Liệu thiền có đủ để xử trí cho những
điều này không, hay cái gì thêm được cần, ví như mê đắm có ý thức trong chúng tới
cực đoan hay cố gắng bỏ qua chúng hay có lẽ né tránh chúng một cách có ý thức?
Keo kiệt
đã gần trở thành thứ dựng sẵn trong bạn rồi. Toàn thể hình mẫu của xã hội tạo
ra nó. Nó muốn bạn vồ lấy mọi thứ từ mọi người và không cho. Nó làm cho bạn
tham vọng, và người tham vọng trở thành keo kiệt. Dù tham vọng là bất kì cái gì
- thế gian, không thế gian - nhưng người tham vọng đều trở thành keo kiệt. Bởi
vì người đó bao giờ cũng chuẩn bị cho tương lai, người đó không thể đảm đương
được việc sống và chia sẻ. Người đó chưa bao giờ ở đây-bây giờ. Nếu người đó có
tiền, người đó có tiền cho tương lai, không cho bây giờ. Và làm sao bạn có thể
chia sẻ được trong tương lai? Việc chia sẻ là có thể chỉ trong hiện tại. Người
đó có tiền cho tuổi già của người đó. Hay có những người có tính cách, đức hạnh
của họ dành cho kiếp sống tương lai, cho thiên đường. Làm sao họ có thể chia sẻ
ngay bây giờ được? Họ đang tích luỹ, chuẩn bị cho cái gì đó lớn lao sắp xảy ra ở
đâu đó trong tương lai. Ngay bây giờ họ là nghèo.
Mọi người
tham vọng đều nghèo, và bởi vì cái nghèo của họ, họ trở thành keo kiệt. Họ cứ
giữ lại mọi thứ. Những thứ vô dụng họ vẫn cứ giữ lại.
Tôi đã
sống cạnh một người. Tôi ngạc nhiên khi thấy rằng cả nhà người đó giống như nơi
để đồng nát. Thậm chí khó mà sống được trong nhà đó; không còn chỗ nào còn lại.
Và người đó liên tục tích luỹ bất kì cái gì. Một hôm tôi đi dạo và tôi thấy người
đó ở bên cạnh đường đang nhặt tay lái của một chiếc xe đẹp, chỉ là tay lái. Anh
ta nhìn khắp xung quanh và anh ta thấy rằng không ai nhìn cả, anh ta lấy tay
lái đó đem về nhà. Khi tôi quay lại, tôi sang nhà anh ta và nói, "Tay lái
đó đâu rồi?"
Anh ta
có chút ít ngượng ngùng; anh ta nói, "Ông đã thấy nó à?" "Tôi có
ở đó mà."
Nhưng
anh ta nói, "Đây là cái tốt. Và ai biết? Dần dần tôi có thể thu thập được
cả cái xe đạp. Và cái gì sai trong nó? Và tôi đã không ăn cắp nó; ai đó đã vứt
nó đi."
Theo
cách này anh ta đi tích luỹ mọi thứ - những thứ vô dụng - nhưng anh ta bao giờ
cũng nghĩ về tương lai. Một ngày nào đó những thứ này sẽ trở thành hữu dụng, một
ngày nào đó nhu cầu có thể nảy sinh. Ai biết?
Bạn có
thể không làm thế trong nhà bạn, nhưng tất cả các bạn đều làm thế trong tim bạn.
Nếu bạn đi vào trong tim mình, vào trong tâm trí mình, bạn sẽ thấy nó giống như
chỗ để đồng nát. Bạn đã tích luỹ nhiều thứ vô dụng ở đó. Bạn chưa bao giờ dọn sạch
nó. Bạn cứ để rác rưởi vào, và thế rồi bạn trở thành nặng nề, và thế rồi bạn cảm
thấy bị nặng gánh, và thế rồi bạn cảm thấy bị rối loạn. Và thế rồi cái xấu bên
trong nảy sinh.
Nhưng cố
hiểu cơ sở của keo kiệt. Nó là trong ý tưởng về sống ở đâu đó trong tương lai.
Nếu bạn định sống ở đây bây giờ, bạn không bao giờ keo kiệt, bởi vì bạn có thể
chia sẻ. Thu thập bất kì cái gì để làm gì? Tích luỹ để làm gì? Không có sự cần
thiết nào rằng ngày mai sẽ là vậy, nó có thể không là vậy. Sao không chia sẻ?
Sao không tận hưởng? Chính khoảnh khắc này cuộc sống đang tuôn chảy trong bạn.
Tận hưởng nó, chia sẻ nó đi. Bởi vì bằng chia sẻ, nó trở thành mãnh liệt. Bằng
chia sẻ, nó trở thành sống nhiều hơn. Bằng chia sẻ, nó tăng lên và phát triển.
Cho nên
toàn thể vấn đề là hiểu rằng tương lai là không có. Tương lai được tạo ra bởi
tâm trí tham vọng. Tương lai không phải là một phần của thời gian. Nó là một phần
của tham vọng. Bởi vì tham vọng cần không gian để di chuyển. Bạn không thể hoàn
thành tham vọng bây giờ. Bạn có thể hoàn thành cuộc sống bây giờ, nhưng không
hoàn thành tham vọng. Tham vọng là chống lại cuộc sống, phản cuộc sống.
Cứ nhìn
bản thân bạn và người khác mà xem. Mọi người đang chuẩn bị: một ngày nào đó họ
sẽ sống. Ngày đó không bao giờ tới. Họ cứ chuẩn bị, và họ chết. Nó sẽ không bao
giờ tới bởi vì, nếu bạn đi vào chuẩn bị quá nhiều, điều đó sẽ trở thành ám ảnh.
Bạn sẽ đơn giản chuẩn bị và chuẩn bị và chuẩn bị. Dường như là ai đó cứ tích luỹ
thức ăn cho việc sử dụng tương lai nào đó và cứ vẫn còn đói, chết đói, và chết.
Đó là điều đang xảy ra cho hàng triệu người. Họ chết đi, được bao quanh bởi nhiều
thứ mà có thể đã được dùng. Họ có thể đã sống đẹp. Không ai cản trở con đường của
bạn ngoại trừ tham vọng của bạn. Cho nên keo kiệt là một phần của tham vọng.
Câu hỏi
này là từ Bodhidharma. Anh ấy rất tham vọng. Không theo nghĩa thế gian - anh ấy
không muốn có nhà lớn, anh ấy không muốn có xe lớn, anh ấy không muốn có tài
khoản ngân hàng lớn - không, anh ấy đơn giản theo cách đó, rất đơn giản, gần
như một mahatma. Anh ấy không có gì mấy và anh ấy không bận tâm về điều đó.
Nhưng anh ấy muốn được chứng ngộ. Đó là vấn đề của anh ấy. Và anh ấy đang vội
vàng để trở nên chứng ngộ.
Vứt mọi
cái vô nghĩa đi. Sống ngay bây giờ. Không cần bất kì chứng ngộ nào trong tương
lai. Nếu bạn sống ngay bây giờ, bạn được chứng ngộ. Ngày bạn sẽ có khả năng tìm
ra rằng cuộc sống phải được sống ngay bây giờ, ở đây-bây giờ, bạn được chứng ngộ.
Thế thì người ta không bao giờ nghĩ tới quá khứ và không bao giờ nghĩ tới tương
lai. Khoảnh khắc này là đủ, đủ cho bản thân nó. Mọi khổ biến mất.
Khổ là
vì bạn không có khả năng sống. Cho nên bạn tạo ra mục đích nào đó - chứng ngộ
là mục đích để cho bạn cảm giác rằng bạn là quan trọng, rằng bạn đang làm cái
gì đó, cuộc sống của bạn là có nghĩa, bạn không sống cuộc sống vô nghĩa, bạn là
người tìm kiếm tâm linh lớn. Toàn trò bản ngã.
Chứng
ngộ không phải là mục đích. Nó là hậu quả. Bạn không thể tìm được nó. Bạn không
thể làm ra mục đích từ nó. Nó không thể trở thành một đối thể của ham muốn. Khi
bạn bắt đầu sống một cách vô ham muốn, ở đây-bây giờ, đột nhiên nó có đó. Nó là
hậu quả. Nó là hậu quả của cuộc sống năng động, của việc hiện hữu sống động - sống
động và mãnh liệt, bắt lửa tới mức khoảnh khắc này người đó đi sâu vào trong thời
gian tới mức người đó chạm vào vĩnh hằng.
Có hai
khoảnh khắc trong thời gian. Một là từ khoảnh khắc này sang khoảnh khắc khác,
chiều ngang - từ A tới B, từ B tới C, từ C tới D. Đó là cách bạn sống; đó là
cách ham muốn chuyển động - theo chiều ngang. Người thực sự sống động, nhạy cảm,
nhận biết, không đi từ A tới B. Người đó đi sâu hơn vào trong A và sâu hơn vào
trong A và ngày càng sâu hơn; chuyển động của người đó là theo chiều đứng.
Đây là
nghĩa của cây chữ thập của Jesus. Cây chữ thập là cả chiều ngang và chiều đứng.
Tay của Jesus là theo phần ngang của cây chữ thập. Toàn thân ông ấy là theo chiều
đứng. Tay là biểu tượng của hành động; hành động di chuyển theo chiều ngang. Bản
thể di chuyển theo chiều đứng.
Cho nên
đừng bị hấp thu vào trong hành động quá nhiều; trở nên ngày càng bị hấp thu vào
bản thể đi. Và đó là điều thiền tất cả là gì. Nó là học cách hiện hữu mà không
làm gì. Vô vi - cách hiện hữu, không làm gì. Chỉ hiện hữu. Và bạn bắt đầu rơi
vào trong khoảnh khắc này, ngày càng sâu hơn và sâu hơn. Và chuyển động chiều đứng
này của thời gian là vĩnh hằng.
Cả hai
đều gặp gỡ trong bạn - thời gian và vĩnh hằng. Bây giờ điều đó dành cho bạn quyết
định. Nếu bạn di chuyển trong tham vọng, bạn sẽ di chuyển theo thời gian; và
cái chết tồn tại trong thời gian. Nếu bạn di chuyển trong ham muốn, bạn sẽ di
chuyển trong thời gian; và cái chết tồn tại trong thời gian. Nếu bạn khao khát
bản ngã, bạn sẽ di chuyển trong thời gian. Cái chết, bản ngã, ham muốn, tham vọng,
tất cả chúng đều là một phần của đường chiều ngang.
Nếu bạn
bắt đầu đào vào trong khoảnh khắc này và di chuyển theo chiều đứng, bạn trở
thành vô ngã, bạn trở thành vô ham muốn, bạn trở thành vô tham vọng. Nhưng đột
nhiên bạn bắt lửa cùng cuộc sống, bạn là năng lượng mãnh liệt của cuộc sống.
Thượng đế đã sở hữu bạn. Di chuyển theo chiều đứng, và mọi keo kiệt biến mất.
"Cằn
nhằn, lo lắng cầu toàn." Điều đó cũng bị áp đặt lên bạn. Bạn đã được dạy
phải hoàn hảo. Điều thực là toàn thể, không phải hoàn hảo. Không ai có thể là
hoàn hảo, bởi vì hoàn hảo là thứ tĩnh. Cuộc sống là động. Không cái gì có thể
là hoàn hảo trong cuộc sống bởi vì hoàn hảo hơn và hoàn hảo hơn là có thể. Nó cứ
tăng lên, vô tận. Nó là sự tăng trưởng liên tục, phổ liên tục. Nó bao giờ cũng
tiến hoá, nó bao giờ cũng cách mạng. Nó không bao giờ là một điểm nơi bạn có thể
nói, "Bây giờ, đây là hoàn hảo."
Hoàn hảo
là ý tưởng sai, nhưng bản ngã muốn nó. Bản ngã muốn là hoàn hảo, cho nên nó cứ
cằn nhằn bạn: "Trở thành hoàn hảo đi." Thế rồi nó tạo ra căng thẳng,
điên khùng, không lành mạnh, và bản ngã cứ tạo ra các trò bản ngã. Mới hôm nọ
tôi đọc một định nghĩa. Định nghĩa này nói, "Người thần kinh là người làm
ra lâu đài từ không khí, và người bị bệnh tâm thần là người sống trong những
lâu đài đó, và nhà tâm thần là người thu tiền thuê nhà." Nếu bạn muốn trở
nên thần kinh, tâm thần, thế thì cố mà thành hoàn hảo.
Và mọi tôn
giáo trên trái đất mãi cho tới nay - tôn giáo có tổ chức, nhà thờ - đã từng dạy
cho mọi người trở thành hoàn hảo. Jesus đã không dạy điều đó. Ki tô giáo đã dạy.
Phật đã không dạy điều đó. Nhưng Phật giáo đã dạy. Mọi tôn giáo có tổ chức đều
đã dạy mọi người trở thành hoàn hảo. Phật, Jesus, Lão Tử, họ nói cái gì đó khác
toàn bộ; họ nói, "Trở thành toàn thể." Khác biệt là gì giữa
"toàn thể" và trở nên "hoàn hảo?" Trở nên hoàn hảo là đường
chiều ngang; hoàn hảo là ở đâu đó trong tương lai. Trở nên toàn thể có thể được
thực hiện trong khoảnh khắc này, khoảnh khắc này, ở đây-bây giờ; nó không cần
thời gian. Trở nên toàn thể là trở thành đích thực, trở thành bản thân bạn - dù
bạn là bất kì ai, dù bạn là bất kì cái gì.
Bình
thường bạn sống cuộc sống rất, rất giới hạn. Bạn không cho phép năng lượng của
bạn là trò chơi đầy đủ. Cuộc sống bị phân mảnh. Bạn muốn yêu ai đó, nhưng bạn
không yêu một cách toàn bộ. Bây giờ tôi không nói làm cho tình yêu của bạn
thành tình yêu hoàn hảo. Điều đó là không thể được, bởi vì tình yêu hoàn hảo sẽ
có nghĩa là bây giờ không trưởng thành nào là có thể. Nó sẽ là cái chết. Tôi
nói làm cho tình yêu của bạn thành toàn bộ, toàn thể. Yêu một cách toàn thể. Bất
kì cái gì ở trong bạn, đừng giữ nó lại. Cho nó một cách toàn bộ, cho trong tính
toàn bộ. Tuôn chảy trong người khác một cách toàn bộ; không giữ lại. Đây là điều
duy nhất mà sẽ làm cho bạn thành toàn thể.
Nếu bạn
bơi, bơi một cách toàn bộ. Nếu bạn bước, bước một cách toàn bộ. Trong việc bước,
chỉ trở thành việc bước, không gì khác. Nếu bạn ăn, ăn một cách toàn bộ.
Ai đó hỏi
Chao-chou, một Thiền sư lớn, "Thầy thường làm gì trước khi thầy trở nên chứng
ngộ?"
Ông ấy
nói, "Ta thường chẻ củi và lấy nước từ giếng."
Người
này hỏi, "Bây giờ thầy đã trở nên chứng ngộ, thầy làm gì?"
Ông ấy
nói, "Vẫn thế. Ta chẻ củi và ta lấy nước từ giếng."
Người
này có hơi chút phân vân, anh ta nói, "Nhưng thế thì khác biệt là
gì?"
Chao-Chou
nói, "Khác nhiều chứ. Trước đây, ta thường làm nhiều thứ bên cạnh nhau. Chẻ
củi, ta nghĩ tới nhiều thứ. Mang nước về từ giếng, ta nghĩ về nhiều thứ. Nhưng
bây giờ ta đơn giản mang nước, ta đơn giản chẻ củi. Ngay cả người chẻ cũng đã
biến mất. Chỉ còn việc chẻ. Chỉ việc chẻ, không ai ở đó."
Điều
này sẽ cho bạn cảm giác về tính toàn thể. Làm tính toàn thể thành mối quan tâm
thường xuyên. Nhớ tới nó. Bỏ ý tưởng về hoàn hảo đi. Nó đã được trao cho bạn bởi
bố mẹ bạn, mẹ, bố, thầy giáo, cao đẳng, đại học, nhà thờ... nhưng tất cả họ đã
làm cho bạn thành thần kinh. Toàn thế giới chịu đựng chứng thần kinh.
Người mẹ
lôi cậu con nhỏ tới nhà tâm thần và hỏi, "Bác sĩ ơi, con trai mười tuổi có
thể lấy ngôi sao điện ảnh như Elizabeth Taylor được không?"
Bác sĩ
nói, "Tất nhiên là không rồi, thưa bà, điều đó hoàn toàn không thể được."
Người mẹ
nhìn vào cậu bé và nói, "Thấy chưa, mẹ đã bảo con cái gì? Bây giờ đi về và
li dị đi."
Không
chỉ cậu bé thần kinh, người mẹ cũng thần kinh nốt - và mẹ còn thần kinh hơn thế.
Bố mẹ thần kinh cho sinh ra con cái thần kinh.
Nhiều lần
mọi người hỏi tôi - Anurag đã hỏi nhiều lần - tôi chưa bao giờ trả lời -
"Tại sao thầy không cho phép các sannyasin của thầy có con? Tại sao thầy
gây nhiều rắc rối thế cho Ts. Phadnis?" Trước hết tôi muốn bạn trở thành
không thần kinh; bằng không bạn sẽ cho sinh ra con thần kinh. Thế giới này đầy
thần kinh rồi. Ít nhất đừng tăng nó lên. Tôi không quan tâm về dân số; cái đó
là mối quan tâm của các chính khách. Quan tâm của tôi là bệnh thần kinh. Bạn bị
thần kinh rồi; từ bệnh thần kinh của bạn, bạn cho sinh ra trẻ con.
Chúng
cũng là sự sao lãng của bạn. Bởi vì bạn chán ngán bản thân bạn, bạn muốn có sao
lãng nào đó. Con cái là việc sao lãng đẹp. Chúng tạo ra nhiều rắc rối hơn. Rắc
rối của bạn đã trở thành gần cổ rồi; bạn chán với chúng. Bạn muốn rắc rối mới
nào đó nữa. Chồng chán với vợ, vợ chán với chồng. Họ muốn ai đó đứng giữa họ: đứa
con. Nhiều cuộc hôn nhân được giữ lại cùng nhau vì trẻ con. Bằng không họ chắc
đã rời nhau ra rồi. Một khi trẻ con có đó, người mẹ bắt đầu nghĩ về trách nhiệm
với con cái, người bố bắt đầu nghĩ về bổn phận với con cái. Bây giờ tồn tại cây
cầu.
Và người
mẹ và người bố đều bị tải nặng với điên khùng, vấn đề, lo âu riêng của họ. Họ sẽ
cho những đứa trẻ này cái gì? Họ phải cho cái gì? Họ nói về tình yêu, nhưng họ
bạo hành. Tình yêu của họ đã bị đầu độc, họ không biết yêu là gì, và thế rồi
nhân danh tình yêu họ hành hạ. Nhân danh tình yêu họ cố gắng giết chết cuộc sống
trong đứa trẻ. Họ làm cho đời chúng thành có cấu trúc. Nhân danh tình yêu họ
chi phối, họ sở hữu. Và tất nhiên con cái là rất bất lực, cho nên làm bất kì
cái gì bạn muốn làm đều được. Đánh chúng, tạo khuôn chúng theo cách này cách nọ,
ép buộc chúng mang các ham muốn và tham vọng không được hoàn thành của bạn để
cho khi bạn chết chúng sẽ mang tham vọng của bạn và chúng sẽ cố gắng cùng điều
vô nghĩa mà bạn đã cố làm.
Tôi muốn
bạn có con, nhưng trở thành người bố, trở thành người mẹ là không dễ thế.
Một khi
bạn là toàn thể, thế thì trở thành mẹ, trở thành bố. Thế thì bạn sẽ cho sinh ra
đứa con mà nó sẽ là tự do, nó sẽ là mạnh khoẻ và toàn thể, nó sẽ là sự biết ơn
- và điều đó sẽ là món quà cho thế giới. Và nó sẽ làm cho thế giới này tốt hơn
chút ít so với điều đang vậy. Bằng không thì đừng, bằng không bạn là đủ rồi!
"Sao
ông để tôi ở cùng phòng với thằng cha đó?" một bệnh nhân phẫn nộ trong nhà
thương điên.
"Bệnh
viện đông quá," bác sĩ giải thích. "Anh ta có gây rắc rối gì
không?"
"Rắc
rối sao? Anh ta dở hơi! Anh ta cứ nhìn khắp phòng rồi nói, 'Không sư tử, không
hổ, không voi,' và mọi lúc phòng đầy chúng!"
Người
điên nghĩ người khác điên. Người điên chưa bao giờ nghĩ họ điên. Một khi người
điên nhận ra rằng mình điên, người đó đã trên con đường lành mạnh rồi.
Cố nhìn
cái điên của bạn, nhận ra nó đi. Điều đó sẽ giúp bạn trở nên lành mạnh.
"Cằn
nhằn, lo lắng cầu toàn." Cố là toàn thể đi. Bằng không việc cầu toàn đó sẽ
cằn nhằn bạn. Trở thành toàn thể đi. Làm bất kì cái gì bạn muốn làm, nhưng làm
nó một cách toàn bộ. Tan biến vào trong nó, và dần dần bạn sẽ có việc nở hoa của
bản thể bạn. Thế thì, thế thì không có ý tưởng nào về cầu toàn ở trong bạn.
Nhưng bạn
là không đầy đủ, bị phân chia, phân mảnh. Đó là lí do tại sao một cách liên tục
ý tưởng này nảy sinh "Làm sao để hoàn hảo?" Là toàn thể, và ý tưởng
này sẽ rơi rụng theo cách riêng của nó.
"Tự
hào" và "nhân cách diễn viên." Tất nhiên ai đang cố là hoàn hảo
sẽ trở thành nhân cách diễn viên. Họ sẽ có cá tính; họ sẽ che giấu bản thân họ
đằng sau mặt nạ. Họ sẽ không cho phép thực tại của họ được người khác thấy. Họ
bao giờ cũng sẽ cố giả vờ, họ sẽ là kẻ đạo đức giả. Họ bao giờ cũng sẽ thử thực
hiện, chứng minh. Họ biết họ là ai, và họ sẽ cố gắng chứng minh rằng họ là ai
đó khác.
Và khó
khăn là ở chỗ họ có thể không có khả năng thuyết phục được người khác, nhưng họ
bao giờ cũng có thể thuyết phục bản thân họ. Đó là cách bệnh thần kinh nảy
sinh.
Cứ là bản
thân bạn thôi, với bất kì giá nào. Dù giá là bất kì cái gì, cứ là bản thân bạn.
Chân thành vào. Lúc ban đầu sẽ có nhiều sợ hãi vì bạn nghĩ rằng bạn là người vĩ
đại và đột nhiên bạn làm lộ bản thân bạn là người thường. Sẽ có sợ hãi, bản ngã
sẽ cảm thấy bị tổn thương, nhưng cứ để cho nó cảm thấy bị tổn thương đi. Thực
ra để cho nó chết đói và chết đi. Giúp cho nó tới cái chết. Là bình thường, là
giản dị, và bạn sẽ trở thành nhiều tính toàn thể hơn và căng thẳng sẽ tan biến
đi và sẽ không cần liên tục phải biểu diễn. Nó là căng thẳng lớn thế - liên tục
biểu diễn, liên tục trong cửa sổ trưng bầy, chỉ xem điều mọi người đang nghĩ và
điều bạn phải làm để chứng minh rằng bạn là cái gì đó đặc biệt. Nhưng nghĩ về
người khác nữa: tất cả họ cũng đang làm cùng điều đó!
Toàn thế
giới lo nghĩ quá nhiều bởi vì mọi người đều cố chứng minh cái gì đó mà người đó
không là, và người khác cũng làm cùng việc đó. Và không ai muốn thấy rằng bạn
là vĩ đại. Họ biết rằng bạn không thế, bởi vì làm sao họ có thể tin được vào
tính vĩ đại của bạn? Bản thân họ là vĩ đại. Bạn cũng biết rằng không ai là vĩ đại
khác hơn bạn. Bạn có thể không nói vậy, nhưng mọi người sâu bên dưới vẫn cứ tin
vào điều đó.
Tôi đã
nghe nói rằng ở các nước A rập họ có chuyện đùa rằng bất kì khi nào Thượng đế
làm ra một người mới ngài đều giở thủ đoạn. Ngài thì thào vào tai người đó,
"Con là người tốt nhất ta đã làm ra - vĩ đại nhất." Nhưng ngài đã làm
điều đó cho mọi người, cho nên mọi người đều bị thuyết phục về tính vĩ đại
riêng của mình.
Cố bước
đi trên đất. Hiện thực vào. Và nếu bạn là người thường, bạn đột nhiên sẽ thấy
nhiều cánh cửa mở ra mà đã bị đóng trước đây vì trạng thái căng thẳng của bạn.
Thảnh thơi đi.
Và tất
nhiên tự hào tới đi tới lại theo những cách khác nhau, cho nên quan sát đi. Và
bao giờ cũng nhớ, nó sẽ tới theo cách tinh tế, cho nên phải làm việc quan sát của
bạn chính xác, đích xác, tỉnh táo hơn.
Vâng,
thiền sẽ có tác dụng. Không cái gì khác được cần. Chỉ thiền nhiều hơn, để cho bạn
có thể thấy mọi sự một cách rõ ràng.
Câu
hỏi 4
Osho
ơi, dần dần tôi cảm thấy rằng thầy là tôi. Nhưng thế thì ai là anh chàng trong
bộ đồ trắng ngồi mọi sáng trên ghế kia?
G.O.K.
Bây giờ
để tôi giải thích cho bạn từ viết tắt "G.O.K." Đây là câu trả lời của
tôi.
Một bác
sĩ được vài bác sĩ điều trị đưa đi xem quanh bệnh viện London. Ông ấy nhìn vào
hệ thống hồ sơ và để ý tới ý tưởng sáng chói của họ về việc viết tắt - D thay
cho diphtheria - bệnh bạch hầu, M thay cho measles - bệnh sởi, TB thay cho
tuberculosis - bệnh lao, và vân vân. Mọi bệnh dường như đều dưới kiểm soát khá
tốt ngoại trừ một bệnh được chỉ dẫn bởi kí hiệu G.O.K.
"Tôi
thấy rằng các ông có bệnh dịch tác động rộng về G.O.K. trên tay các ông,"
ông ta nói. "Nhưng G.O.K. là gì?"
"Ồ,"
một người trong họ nói, "khi chúng toi không thể chẩn đoán được chúng tôi
để G.O.K. - God Only Knows - Có trời mới biết."
Tôi
không biết anh chàng này là ai, người ngồi đây trên chiếc ghế này và nói chuyện
với các bạn. G.O.K.


Posted in: 
0 nhận xét:
Post a Comment